Loopbaankwesties: hoe pak je een carrièreswitch aan?

Als meisje wilde Inge al graag in de televisiebranche werken. Ze heeft hard gewerkt om die droom te bereiken. Maar ze stoort zich steeds meer aan de cultuur die zij als hard ervaart en ze vraagt zich af of deze wereld wel bij haar karakter past. In mijn werk kom ik vaker mensen als Inge tegen, die na jaren stabiliteit in hun baan iets totaal anders willen gaan doen. Uit onderzoek van Intelligence Group bleek onlangs nog dat van de werkende mensen maar liefst 13,5 procent actief op zoek is naar iets anders. Dat is ook niet zo gek gezien de huidige arbeidskrapte. Als je een switch wilt maken, is dit hét moment. Zeker sectoren als de zorg en het onderwijs staan te springen om personeel.

Wat dat betreft lijkt het overstapidee van Inge dus een schot in de roos. Ze is ook niet de enige die het bedrijfsleven wil inruilen voor een functie met meer maatschappelijke betekenis. In mijn loopbaanpraktijk hebben afgelopen jaar meerdere kandidaten gekozen voor het zij-instromerschap van het onderwijs, omdat ze zich nuttig willen maken als docent op een basisschool. Ook heeft een klant haar hoge functie bij een beursgenoteerde uitgeverij ingeruild voor een positie als bedrijfsmanager in de non-profit sector.

Zorgzaam zijn, maar dan anders

Ook voor Inge speelt die wens van een maatschappelijke bijdrage dus mee in haar afweging. Als producer is ze nu verantwoordelijk voor de hele organisatie rondom programma’s. Niet alleen door begrotingen en planningen te maken, maar ook door, zoals ze in ons eerste gesprek zo mooi zegt: ‘Voortdurend te zorgen dat alle betrokkenen van een programma kunnen floreren in hun werk.’ Die zorgzaamheid wil ze graag gaan inzetten voor mensen die het écht nodig hebben. Omdat ze al langer met dat idee rondliep, besloot ze alvast een kijkje te nemen in de praktijk. Via een kennis regelde ze een korte meeloopstage bij een verloskundigenpraktijk. Ze vond het werk interessant, maar kwam ook tot de conclusie dat ze de intensieve studie niet kon combineren met haar werkende leven. Ook zag ze dat financieel niet zitten.

Zo’n meelooptraject raad ik vaker aan bij mensen die een switch naar een ander vakgebied of sector overwegen. Het is een goede manier om erachter te komen of je verwachtingen wel overeenkomen met de werkelijkheid. Voor het proeven aan een baan in het onderwijs zijn er mooie initiatieven ontwikkeld, zoals Crash Course bij Het Schoolbureau in Amsterdam of de 3-daagse training Zin in lesgeven bij Hogeschool Windesheim. 
Toen ik zelf op mijn 32^e de overstap van ambtenaar naar journalist overwoog, heb ik een dag meegelopen bij de Volkskrant. Door de gesprekken daar met verslaggevers en het bijwonen van een redactievergadering raakte ik nog enthousiaster. Het bleek het laatste duwtje om mijn baan op te zeggen en opnieuw de collegebanken in te duiken. Over mijn switch vertelde ik onlangs in het radioprogramma Geld of je leven op Radio 1.

Draaiknoppen?

Voordat je zo’n radicale beslissing neemt om je baan op te zeggen, adviseer ik eerst goed te onderzoeken wat er ontbreekt of tegenstaat in je huidige werk. Soms zijn er nog knoppen waar je aan kunt draaien. Mis je uitdaging, dan kun je met je leidinggevende bespreken of je portefeuille aangepast kan worden. Heb je te weinig interactie met collega’s, dan kun je misschien samenwerken in een nieuw project of de organisatie van de kerstborrel op je nemen. 

Onderschat niet wat er allemaal komt kijken bij een switch. Je moet misschien afscheid nemen van een comfortabel salaris en zekerheid. Ook gooi je in veel gevallen je hele leven overhoop. Niet alleen dat van jezelf, maar ook dat van een eventuele partner. Bekijk samen hoe je de overgang naar je nieuwe bestaan zo soepel mogelijk kunt laten verlopen.

In mijn gesprek met Inge wordt duidelijk dat er nog maar weinig rek zit in haar huidige baan. Ze merkt dat ze steeds minder begrip kan opbrengen. Haar werk kost haar meer energie dan dat het nog oplevert. Een nieuwe koers lijkt onafwendbaar. De komende tijd gaan we die verder onderzoeken.

*Inge is om privacyredenen een gefingeerde naam.