Zo word je tijdens je werk minder afgeleid door sociale media

20 procent van de jongeren vindt het lastig om zich op het werk te concentreren vanwege sociale media. Dat blijkt uit een onderzoek dat techspreker Aaron Mirck heeft laten uitvoeren. 'Een op de acht jongeren wil zelfs een werklaptop die niet op sociale media kan', vertelt Mirck. 'Dat vind ik best wel heftig.'

De tijd en aandacht die we aan sociale media besteden, kost de BV Nederland veel geld, denkt Mirck. ‘Maar 30 jaar geleden was het heel normaal om op kantoor sigaretten te roken en dat is nu onvoorstelbaar. Over 30 jaar kijken we misschien terug op deze periode en denken we: je kon via je werktelefoon gewoon op TikTok? Dat is apart.'

Direct plezier

Teun Siebers van de Universiteit van Amsterdam heeft een promotieonderzoek gedaan naar afleiding en sociale media. De focus lag daarbij ook, zoals de meeste onderzoeken over het onderwerp, op jongeren. Maar dit soort onderzoeken is ook relevant als je ouder bent. 'Wij zijn ook gevoelig wat sociale media ons op korte termijn te bieden heeft', zegt Siebers. Dat staat in sterk contrast met de langetermijndoelen op ons werk. 'Het is niet altijd helder hoe de taak die je nu aan het doen bent samenhangt met het uiteindelijke doel. Terwijl als je een telefoon pakt en een filmpje kijkt, dat een handeling is waar je direct plezier uit haalt.'

Zo nu en dan een berichtje krijgen van sociale media of berichten-apps zoals WhatsApp lijkt niet gelijk een groot probleem. Maar het gebeurt de hele dag door en duurt na elke notificatie weer even tot je geconcentreerd aan het werk bent. 'Mensen denken vaak dat ze heel goed zijn in multitasken, maar uit onderzoek weten we dat multitasken meer neerkomt op task switching', vertelt Siebers. 'Terugschakelen naar hetgeen waar je mee bezig was, kost veel tijd en moeite.'

Toch blijven we deze apps maar openen. 'Elke interactie kun je zien als je een kleine loterij waarmee je betaalt met je aandacht en je een dosis geluksgevoel kunt krijgen', zegt Siebers. 'Die platformen weten vervolgens heel goed hoe ze de aandacht vast kunnen houden. Dan kunnen die korte gefragmenteerde afleidingen iets langdurigs worden.'

Socialmediadieet

Sociale media verbieden op werk lijkt niet de oplossing. 'Eigenlijk wil je de vrijheid hebben om je te kunnen focussen, maar niet de vrijheid missen om op sociale media te zitten', stelt Mirck. 'Het draait om balans. Je moet zorgen dat jij de platformen gebruikt in plaats van dat de platformen jou gebruiken.'

Ook is helemaal stoppen met sociale media niet realistisch, omdat je via deze apps bijvoorbeeld contact onderhoudt met familie, vrienden en collega's. Mirck vindt het daarom tijd voor een socialmediadieet: 'Dat je niet de hele dag een pot met snoep op tafel heb staan, maar bijvoorbeeld drie keer per dag een snoepje neemt. Dat snoepje is sociale media.'

Apps steeds opnieuw downloaden

Als je merkt dat je te vaak naar die snoepjes grijpt, kun je de meldingen uitzetten en je telefoon wegleggen. Als dat niet genoeg werkt, is het nodig om apps voor sociale media helemaal te verwijderen en pas weer te downloaden als je de app nodig hebt. 'Zet die app niet standaard op je telefoon', zegt Mirck. 'Je bent geheid meer tijd aan zo'n app kwijt, dan de tijd die het kost om de app één keer per dag even te downloaden.'

Waar je wel mee moet oppassen, is dat je je pauze vervangt door een socialmediamoment. 'Even door sociale media scrollen of swipen kan voelen als een pauze', zegt Mirck. 'Maar dat is het niet. Zelfs het kijken van een kattenfilmpje is voor onze hersenen het verwerken van informatie. Wat wel werkt als pauze, is eventjes naar de wc gaan of een beetje bewegen. Zelfs uit het raam staren is beter dan naar je telefoon kijken.’