‘Open zijn over lonen leidt tot meer vertrouwen’: Ondernemers over loontransparantie

Foto boven artikel: Albert van Winden, voorzitter MKB Twente, merkt dat gesprekken over lonen nog ‘taboe’ zijn. © Annina Romita

Het kabinet gaat er werk van maken: de loonkloof tussen manen en vrouwen, zo schrijft Tubantia. Donderdag diende minister Vijlbrief van Sociale Zaken een wetsvoorstel in dat organisaties en bedrijven verplicht lonen transparant te maken. Dit zou het verschil in lonen tussen man en vrouw moeten verminderen.

Dat verschil bestaat al jaren. Zo verdienden vrouwen in 2024 gemiddeld 6,1 procent minder dan mannen in het bedrijfsleven, voor hetzelfde werk.

Albert van Winden is voorzitter van het MKB Twente, een belangenvereniging voor zo’n vijfhonderd bedrijven in het midden- en kleinbedrijf in deze regio. Volgens hem is de kwestie van wie wat verdient nog lastig. „Dat is een van de best bewaarde geheimen van elke onderneming.”

Taboe

„Iedereen is tevreden met zijn salaris, totdat ze horen dat iemand met dezelfde baan meer verdient”, zegt Van Winden. „Maar elke keer popt het weer op, dat sommige vrouwen minder verdienen dan mannelijke collega’s. En dan zijn de poppen aan het dansen.”

Van Winden weet niet welke van de vijfhonderd aangesloten bedrijven met loontransparantie bezig zijn en of ze hier überhaupt iets aan doen. „Dat wordt niet met ons gedeeld.” Waarom het bespreken van salarissen taboe blijft, weet hij niet zeker. „Maar als deze wet erdoor komt, kunnen wij hier een punt van maken.”

‘Nadelig voor de werknemer’

Dat mensen niet graag over hun loon praten, herkent Marc Oonk wel. Oonk is eigenaar van de gelijknamige banketbakkerij, en heeft 100 medewerkers in dienst. „Lonen, dat is toch een gevoelige kwestie.”

Volgens Oonk zou dit wetsvoorstel slecht uit kunnen pakken voor werknemers. „Het is dubbel. Transparantie is een goede zaak.” Maar, zegt Oonk, als iemand harder werkt dan een collega die hetzelfde werk doet, kun je hem straks niet zomaar een hoger salaris geven. „Ga die discussie maar eens aan.”

Een Spiegel

Toch kijkt Joost Diepenmaat hier er anders tegenaan. De oprichter van het Enschedese Moneybird, het beroemde boekhoudprogramma, is positief over het wetsvoorstel. „Ik zie geen beren op de weg.”

Hij kan zich voorstellen dat sommige bedrijven in eerste instantie tegen zo’n wet op kunnen zien. Maar een taboe herkent hij niet binnen zijn bedrijf. Volgens hem is het juist goed voor werknemers om een ‘goed salarishuis’ te hebben.

„Jou wordt een spiegel voorgehouden: laat maar zien hoe je het hebt geregeld. Als je ongelijkheden hebt in een organisatie, kan daar veel onvrede over ontstaan, terwijl je daar misschien niet op zit te wachten.”

Rechtvaardig

Als het wetsvoorstel aangenomen wordt, treedt het begin 2027 in werking. Dan krijgen werknemers meer inzicht over de verschillen in loon tussen mannelijke en vrouwelijke collega’s en moeten werkgevers met meer dan 100 werknemers vaak rapporteren over loonverschillen binnen hun organisatie.

Diepenmaat vindt transparantie over lonen belangrijk, ook ten opzichte van de loonkloof. „Voor een it-bedrijf hebben we tamelijk veel vrouwen in dienst.” Van de 75 medewerkers is 42 procent vrouw.

Eerlijk verdelen

Het wetsvoorstel zou er ook voor moeten zorgen dat werkgevers een objectief systeem hebben om te bepalen hoeveel iedere werknemer in elke functie kan verdienen. Zo’n systeem hebben ze bij Moneybird al, legt Diepenmaat uit. „Per functie hebben we acht schalen. Die zijn helemaal transparant.”

Op welke trede je zit, wordt niet bepaald op basis van leeftijd maar op die van vakinhoudelijke kennis. „Dat bepalen wij aan de hand van een competentiemodel.” Dat zorgt volgens Diepenmaat voor meer eerlijkheid, wat hij prettig vindt. „Bij ons weten collega’s van elkaar in welke schaal ze zitten, daarmee ook welk loon ze krijgen.”

Daarom is transparantie voor hem niet iets om bang voor te zijn, maar iets dat werkgevers moeten omarmen. „Die gelijkheid, dat geeft vertrouwen aan mensen.”