Wonen en werken in Shanghai
Tags
Expats

Wonen en werken in ... Shanghai (China)

Camiel van Velthoven begon als stagiair bij een Chinese onderneming en heeft nu een handelsbedrijf. 'Alles kan hier'.

Naam: Camiel van Velthoven
Leeftijd: 29 jaar
Functie: eigenaar van handelsbedrijf Orange & Red. ‘We doen zaken met Nederlandse bedrijven die goederen in China willen inkopen. We nemen het hele traject, of delen van het traject uit handen. We zoeken bijvoorbeeld naar fabrieken die het product kunnen maken en zorgen voor de verscheping naar Nederland.'
Studie: werktuigbouwkunde aan Saxion Hogescholen in Enschede
Geplande verblijfsduur: sinds 2006 in Shanghai en geen plannen om terug naar Nederland te gaan
Woonsituatie: woont samen met zijn Chinese vriendin in een appartement in de stad. ‘Je hebt hier geen huizen, alleen maar hoogbouw. Er zijn te veel Chinezen om iedereen een huis met een tuin te geven.'
Hoe vaak terug naar Nederland: ‘Ik ga maximaal één keer per jaar terug.'

Hoe kom je in China terecht?

‘Tijdens mijn studie leerde ik mijn Chinese vriendin kennen. Ik wilde altijd graag naar het buitenland, maar China was niet bij me opgekomen. Toen we een tijdje samen waren, heb ik een stageplek gezocht in China. Die vond ik pas na een half jaar. Op allerlei fora plaatste ik oproepen. Uiteindelijk reageerde een Nederlandse jongen op zo'n oproepje. Zijn moeder had een bedrijf in China en hij stelde me aan haar voor.'

Waarom duurde de zoektocht zo lang?

‘China heeft geen tekort aan mensen, daar kom je sowieso moeilijk tussen. Bovendien kunnen bedrijven voor het bedrag dat ik aan stagevergoeding zou ontvangen, zo'n driehonderd euro, ook een afgestudeerde Chinees in dienst nemen. Maar ik had dus geluk en mocht na afloop van mijn stage zelfs blijven: ze hebben speciaal voor mij een functie gecreëerd met een volwaardig contract en een vergelijkbaar Nederlands salaris. De Nederlandse eigenaar vond dat ik echt iets toevoegde. Veel Chinezen vermijden problemen liever dan dat ze tegen hun baas ingaan. "The bird that flies from the tree gets shot", zei een Chinese collega een keer tegen me. Als Westerling word je vanaf de kleuterschool aangemoedigd meer te doen dan alleen maar uitvoeren wat er van je gevraagd wordt, dat is mijn meerwaarde. Toch moest ik door de verslechterde economie uiteindelijk op zoek naar een andere baan. Toen ben ik voor mezelf begonnen.'

Hoe verschilt zaken doen in China van Nederland?

‘Zakelijk gezien is China een "low trust"-land, je kunt niet vertrouwen op het rechtssysteem, daarom wordt vertrouwd op de relatie. Westers zaken doen is heel erg to the point: je maakt een deal rond en drinkt daarna misschien nog een biertje. In China is het andersom. Daar ga je eerst uit eten om elkaar af te tasten. Bij de lunch wordt iedereen dronken en daarna worden er zaken gedaan. Het lijkt alsof je de beste vrienden bent, maar je moet in je achterhoofd houden dat het een zakelijke relatie blijft, hoe amicaal het ook lijkt.'

Camiel van Velthoven

Hoe is je contact met Chinezen?

‘Chinezen zijn heel beleefd tegen Westerlingen, je wordt echt als een vip behandeld. Ze worden op school al getraind om zo met buitenlanders om te gaan. Chinezen vinden Westerlingen bovendien knap en laten dat graag weten. Een Westerling als vriend hebben betekent voor een Chinees de kans om Engels te oefenen en is goed voor zijn status. Dus contact leggen, is niet zo moeilijk. En daar zijn in de loop van de tijd een aantal echt goede vriendschappen uit voortgekomen.'

Wat is Shanghai voor stad?

‘Het is een wereldstad. Alle grote merken zijn vertegenwoordigd, er zijn veel uitgaansgelegenheden en internationale evenementen. Als je wat nodig hebt, op welk moment van de dag ook, loop je naar buiten en kun je het kopen. Het dendert maar door. Ik vind dat niet vermoeiend, maar zie het als flexibiliteit. Hier kan alles. Er wordt ook veel gebouwd. Als je ergens een paar maanden niet bent geweest, herken je die plek niet meer als je er weer komt.'

Hoe belangrijk is het om Chinees te spreken?

‘In Shanghai kun je overleven met Engels. Op andere plekken in China ben je blind als je geen Chinees spreekt, alles staat daar in Chinese tekens. Maar het is een verschrikkelijk lastige taal. Ik ben begonnen met leren op dag één en ken nu zo'n 1600 karakters, met 3000 karakters kan ik me redden. Ik vind het belangrijk om de taal te spreken, je leert het land en de mensen zo beter kennen.'

Wat merk je van de censuur?

‘Censuur is absoluut aanwezig. Facebook, Twitter en bepaalde blogs zijn geblokkeerd. En het nieuws op de staats-tv is niet volledig, demonstraties worden bijvoorbeeld niet getoond. Dat is irritant, maar ook niet meer dan dat. Voor elk probleem is een oplossing; de internetcensuur los ik bijvoorbeeld op met een VPN-verbinding.'

Ga je nog ooit terug naar Nederland?

‘Ik heb het hier enorm naar mijn zin. Ik ben nu een boek aan het schrijven over inkopen in China en in 2014 wil ik mijn eigen productlijn opzetten. Of ik oud wil worden in China is de vraag, maar voorlopig kan ik hier nog ontzettend veel doen.'

Expats gezocht
Woon en werk jij in het buitenland? En zou je het leuk vinden om er over te vertellen? Mail dan naar webredactie@intermediair.nl.