De baas leest mee op Twitter en Facebook
Auteur: Bart van Oosterhout
|
04-03-2010
| Reacties: 3
|
 Mail dit artikel
Op feestjes kon je vroeger rustig roddelen over de schandalige manier waarop ze bij jouw bedrijf met klanten omgaan. Maar nu Facebook en Twitter je feestje zijn, is dat gevaarlijk geworden. Iedereen leest mee.
De Alphense politicus Wim Schouten (Trots) kan het raadslidmaatschap de komende jaren gevoeglijk op zijn buik schrijven. De reden: Twitter. Althans een serie berichten die hij op Twitter achterliet. ‘Dubbel paspoort houdende criminelen moet je altijd extra in de gaten houden. Vaak vluchten ze naar hun vaderland!' schreef hij onder meer. Tegen de zin van partijleider Rita Verdonk, die hem te radicaal vond en direct wipte. Schouten is niet de eerste wiens loopbaan in de knop gebroken wordt door Twitter. Een van de kortste loopbanen aller tijden is ongetwijfeld die van de ict'er die het volgende bericht twitterde: ‘Cisco heeft me net een baan aangeboden! Moet nu even het nut van een vet salaris afwegen tegen dat van een dagelijkse rit naar San Jose en werk dat ik haat.' Die afweging hoefde hij niet meer te maken van de Cisco-manager die het bericht las.
Deze incidenten - de lijst is lang - laten zien waar de schoen wringt bij het gebruik van deze nieuwe categorie sociale media: enerzijds zijn deze netwerken sociaal, dat wil zeggen bedoeld om contacten te onderhouden met vrienden en vage kennissen, anderzijds zijn het media: iedereen kan meekijken. Twitter is eigenlijk net een feestje, hoor je de gebruikers wel eens zeggen. Je maakt hier en daar een kletspraatje, maar je loopt altijd de kans dat iemand over je schouder meeluistert en het besprokene doorvertelt.
Politieke mis-twits
PvdA-politica Fatima Elatik raakte afgelopen najaar in opspraak toen ze Geert Wilders vergeleek met Hitler in een tweet (jargon voor een Twitterbericht). Minister Verhagen kreeg een uitbrander van Balkenende toen hij een foto van het kabinetsberaad op Twitter plaatste.
Beleid
Aandeel bedrijven met een sociale-mediabeleid
- Amerika - 29%
- Azië - 25%
- Europa - 11%
(Bron: Manpower uitzendbureau)
Grapje
Twitter is een open netwerk waar deelnemers microbloggen, ofwel in 140 tekens per bericht mededelen wat hen bezighoudt. Tweeps (jargon voor Twitteraars) produceren een eindeloze reeks nieuwtjes, wetenswaardigheden en persoonlijke ontboezemingen, vaak vergezeld van links naar websites, filmpjes of foto's. Als pure microbloggingsite is Twitter redelijk uniek. Maar de functie van Twitter is ook al lang geïncorporeerd in andere netwerksites. Facebook plaatst ze in een nieuwsladder, bij Hyves heet die ‘wiewatwaar', LinkedIn noemt ze ‘network updates' en bij Google kun je sinds kort je beslommeringen posten op Buzz. Omdat deze van oorsprong besloten netwerken steeds meer met elkaar verbonden raken - Facebook geeft bijvoorbeeld ook tweets weer en reacties van ‘vrienden van vrienden' - zijn ze uitgegroeid tot een semi-openbaar medium waar niets geheim blijft. Dus toen VVD'er Arend Jan Boekestijn dacht dat hij veilig was door een tweet weg te halen waarin hij Chinezen ‘spleetogen' noemde, kwam hij bedrogen uit. Zijn grappig bedoelde opmerking had zich toen al als een virus verspreid door het sociale media-landschap.
Voorlopers
Grote werkgevers zoals Interpolis, DHV, Rabobank, TNT, en Vodafone hebben al een social-mediabeleid ingevoerd. Hoe deze organisaties omgaan met online netwerken op het werk lees je op intermediair.nl/socialmediabeleid
Lekker zichtbaar
De vraag of een Twitterbeleid moet worden ingesteld dringt zich op, nu vrijwel ieder Nederlands bedrijf bezig is na te denken over een sociale media-strategie. Volgens recent onderzoek van internetconsultant Jungle Minds onder 155 Nederlandse bedrijven maakt meer dan tachtig procent al op een of andere manier gebruik van sociale media, en verwacht tweederde daarvan in 2010 op dit gebied meer tijd, geld en mensen te gaan inzetten. De meeste bedrijven gebruiken deze media om producten en diensten aan de man te brengen, tweederde voor innovatie en eenderde ter ondersteuning van het wervingsproces.
Erwin Blom van adviesbureau The Crowds, die een handboek schreef over de kracht van sociale netwerken, denkt dat gebruik van sociale netwerken op heel veel gebieden voordeel kan opleveren, maar alleen als bedrijven er een beetje ontspannen mee durven omgaan. ‘Bedrijven willen flexibele werknemers, die ook bereid zijn in hun vrije tijd te werken. Dan moet je andersom ook toestaan dat hun privéleven het werk binnensluipt. Dat je mensen op sociale netwerken als werknemer zichtbaar worden, is juist goed. Je wordt daarmee alleen maar aantrekkelijker als werkgever. Ik zou afspraken maken over output en verder mijn werknemers zoveel mogelijk vertrouwen geven.'
Blauwdruk?
Bij het opstellen van richtlijnen voor het gebruik van sociale media kan het geen kwaad te zien hoe andere bedrijven dat geregeld hebben. Op socialmediagovernance.com onder ‘policies' vind je 118 voorbeelden van beleid met betrekking tot sociale media, van de BBC en Coca Cola tot de Britse overheid en Yahoo.
Reputatieschade
Wie sociale media wil inzetten, kan ook veel kritiek verwachten. Ook dat juicht Blom alleen maar toe: ‘Als mensen niet bij jou klagen, doen ze het ergens anders toch wel. Je kunt die meningen beter binnenhalen, zodat je er op in kunt spelen.' Evenmin als Blom, maken de meeste zelfbenoemde deskundigen op het gebied van sociale netwerken nauwelijks een woord vuil aan het risico van twitterende medewerkers. Maar bedrijven doen dat wel degelijk. In Amerika blokkeert meer dan de helft van de bedrijven het gebruik van Facebook en Twitter voor de werknemers. De reden is vrijwel altijd dat het gebruik ervan te veel afleidt en werktijd kost, maar ook de angst voor mogelijke reputatieschade. In Zweden werd onlangs besloten dat ambtenaren geen gebruik meer mogen maken van Facebook. In Nederland is het Medisch Centrum Leeuwarden tot dusver het enige voorbeeld: Hyves, Facebook, Twitter bleken na een onderzoekje hoog in de top tien van geraadpleegde sites te staan en zijn nu verboden tijdens werktijd, omdat ze te veel zouden afleiden.
Ook elders duiken restricties op. De Voorlichtingsraad, het centrale orgaan van ministeriële voorlichters, moedigt het gebruik van sociale media door ambtenaren aan, maar waarschuwt voor alle uitingen online waarbij de functie een rol speelt: ‘Wees je bewust van de consequenties van uitingen op Twitter. Tweet over je eigen werk, maar niet over anderen.' En ‘de manager heeft een bewakingstaak als het gaat om de corporate identity'.
Wat zegt de advocaat?
‘Leg een sociale-mediabeleid vast', adviseert arbeidsrechtadvocaat Duco Nijhuis van Holla Poelman van Leeuwen. Ongeacht hoe vrij of streng een organisatie is over het gebruik van online netwerken, voorkomt een reglement ellende. Volgens Nijhuis moet elke organisatie een gedragscode opstellen voor huidige werknemers en een digitale paragraaf opnemen in arbeidscontracten. ‘Werknemers weten dan vooraf waar ze aan toe zijn. En personeelszaken heeft, indien het toch uit de hand loopt, altijd een ondertekend document in handen waarmee de werkgever in een eventuele procedure sterker staat.'
Babel
Betaalde voetbalclubs hebben de mogelijkheden van social media ook ontdekt. Maar voor individuele spelers ligt het gebruik van Twitter gevoelig. Ajacied Gregory van der Wiel zette zijn Twitter account op ‘zwart' nadat hij een tweet had geplaatst over een concert dat hij bezocht terwijl hij met een hersenschudding thuiszat. In Engeland en Amerika is het individuele sporters vaak helemaal verboden te twitteren. Ryan Babel van Liverpool moest ermee stoppen nadat hij zijn volgers op Twitter liet weten niet blij te zijn met de opstelling.
De meeste bedrijven vinden zo'n verbod veel te ver gaan en bovendien moeilijk te handhaven, nu steeds meer social media vanaf smartphones benaderd worden. Beter is het richtlijnen op te stellen en eventueel in het arbeidscontract op te nemen om juridisch sterk te staan bij een conflict. Als blauwdruk (zie kadertje hieronder) zouden daarbij de richtlijnen van Intel en IBM kunnen dienen, twee bedrijven met een massa ervaring op dit gebied.
Handleiding veilig sociaal-netwerken
Weet wat je deelt. Het is aannemelijk dat je (toekomstige) baas aanwezig is op LinkedIn, Facebook, Twitter. Mag hij je updates over dates, drank en drugs lezen? Zoniet, scherm je updates af.
Tweets zijn via Google doorzoekbaar. Plaats daar dus geen gevoelige bedrijfsinformatie en klaag of roddel niet over je werk. Hou je aan de algemene gedragsrichtlijnen van je bedrijf; die gelden ook op Twitter.
Meld je ziek als je echt ziek bent. En ga niet de hele dag zitten Twitteren en Facebooken.
Blijf beleefd en respectvol in je reacties op anderen. Ga niet in gevecht met bloggers of twitteraars die online je bedrijf aanvallen. Wat je - in een opwelling - zegt, kan ook weer tegen je (bedrijf) gebruikt worden. Als het je echt stoort, meld het dan bij de communicatieafdeling.
Scherm je wachtwoorden goed af. Al je sociale mediaberichten (profielen, tweets, chats, mails) bevinden zich tegenwoordig online. Heb je dat ene password voor al je accounts laten rondslingeren, dan kan dat grote gevolgen hebben.
(Bron: Intel, IBM en diversen)
Wellicht ook interessant:
Meer artikelen in de rubriek
'Werketiquette'
Reageer, print of deel dit artikel
Reacties op dit artikel:
Bram Koster | 5 maart 2010 (14:37)
Beste Bart,
Leuk artikel met aansprekende voorbeelden! Wel zet ik graag iets recht.
Ik ben schrijver van het onderzoeksrapport Social Media Update 2010 van Jungle Minds dat in dit artikel genoemd wordt. In het artikel staat: "Volgens recent onderzoek van internetconsultant Jungle Minds maakt meer dan tachtig procent van de Nederlandse bedrijven al op een of andere manier gebruik van sociale media, en verwacht tweederde daarvan in 2010 op dit gebied meer tijd, geld en mensen te gaan inzetten."
Helaas is dat geen volledig juiste weergave van de onderzoeksresultaten. De cijfers kloppen, maar gaan alleen op voor de onderzochte groep bedrijven. Deze resultaten kunnen echter niet veralgemeniseerd worden, zoals in het artikel dus wel gebeurt. De onderzochte groep is nl. niet representatief voor het Nederlandse bedrijfsleven.
In het rapport zit juist een 'bias' naar bedrijven die, in woord of daad, met social media actief zijn. Maar als een bedrijf niet actief is met social media, wil dat niet zeggen dat de medewerkers niet privé actief zijn op sociale netwerken. En dan is er dus nog steeds een sociale-mediabeleid nodig!
Webredactie | 9 maart 2010 (15:08)
Dag Bram,
De alinea over het onderzoek van Jungle Minds is aangepast.
eric oudejans | 15 augustus 2011 (12:52)
ik werkte bij een detacheerder en "zat op de bank", ik mocht thuisblijven en dat duurde al een half jaar. Thuis was voor mij op mijn boot met mobieltje bij de hand. Met de boot voer ik rond in nederland. Toen ik twitterde dat ik met de sluis bij zwolle problemen had, werd ik meteen gebeld met een opdracht. Binnen drie uur was ik op kantoor, maar helaas was ik te laat. Een week later twitterde ik dat er een scheur in de fok zat. Werd ik meteen gebeld met een opdracht. Binnen vier uur was ik op kantoor, maar helaas was ik te laat. Toen begreep ik dat mijn baas mij volgde op twitter........ Dus ik ging naar kantoor er twitterde daar dat ik al zeilend bij Harwich aan kwam.
Maar mijn lesje heb ik geleerd
|
