Wat de gevolgen zijn van de duurdere kinderopvang
Auteur: Stephanie Bakker |
18-01-2012
| Reacties: 1
|
Mail dit artikel
Sinds enkele maanden is er een overschot aan kinderopvangplaatsen, terwijl er voordien jarenlang wachtlijsten waren. Door de concurrentie wordt de opvang niet goedkoper, maar wel beter. ‘Wij bieden zwemles aan, en warme maaltijden.'
De ouders op de stoep voor kinderdagverblijf De Blije Hoek in Dordrecht kunnen het moeilijk geloven: binnenkort moeten ze omfietsen voor de kinderopvang. Vanwege een terugloop in het aantal kinderen en de hoge onderhoudskosten van het monumentale pand sluit de locatie haar deuren. De tachtig kinderen worden verdeeld over de drie andere locaties van COKD Kinderopvang in het centrum van de stad.
Vanaf het moment dat de overheid verdere bezuinigingen in de kinderopvang aankondigde (voorjaar 2011), vertrekken er kinderen, volgens COKD-directeur Chris Govers. Gemiddeld over al zijn locaties ziet hij acht tot tien procent minder vraag naar opvang dan vorig jaar. Vooral de buitenschoolse opvang (bso) loopt leeg. ‘Met een baby ga je niet shoppen, maar een kind van negen breng je makkelijk onder bij de buurvrouw', aldus Govers.
De cijfers van COKD komen overeen met het landelijk gemiddelde, volgens de Brancheorganisatie kinderopvang. In december gaf twee derde van de ondernemers aan dat de vraag naar opvang daalt. Nog maar dertien procent heeft wachtlijsten. Ook landelijk ligt het grootste probleem bij de bso waar ouders gelijk helemaal opzeggen, in plaats van een dagdeel minder afnemen zoals vaak bij de dagopvang.
De kentering van wachtlijsten naar kindertekort heeft zich in een krap halfjaar voltrokken. Moesten ouders in 2010 volgens een peiling van onderzoeksbureau ITC (van de Nijmeegse Radboud Universiteit) gemiddeld 106 dagen wachten voor de dagopvang en 76 dagen voor de bso, nu kunnen ze op de meeste plekken direct terecht. Dat komt niet alleen door de lagere toeslagen die ouders van de overheid ontvangen voor kinderopvang, zeggen deskundigen. Ook de slechte arbeidsmarkt speelt een rol. Sinds 1 januari vermindert de vergoeding fors als een van beide partners minder werkt (door werkloosheid bijvoorbeeld). Zeker matig verdienende zzp'ers houden de kinderen liever thuis dan het risico te lopen de toeslag terug te moeten betalen.
Vriendjes en vriendinnetjes
Nog een oorzaak voor de plotselinge trendbreuk: er zijn de afgelopen jaren te veel kinderopvangplaatsen bijgekomen, zegt Janneke Plantenga, hoogleraar economie in Utrecht. In 2010 steeg de capaciteit met bijna twintig procent terwijl de vraag (toen nog) met acht procent steeg, blijkt uit onderzoek van Ayit Consultancy.
Gaan de prijzen voor de kinderopvang nu dalen? Nee, voorspellen deskundigen. ‘Is de opvang dichtbij, geeft de rondleiding een goed gevoel, gaan er ook vriendjes en vriendinnetjes naartoe?'. Dat vinden ouders belangrijker dan de prijs, zegt Tony Weggemans van Ayit Consultancy die daar onderzoek naar deed. Prijs is voor slechts tien procent van de ouders een criterium, blijkt uit onderzoek van onderzoeksinstituut SEO uit 2009. Zolang kinderopvang flink gesubsidieerd is, verwacht ook Plantenga geen verlaging van de tarieven. ‘Het gaat om een paar dubbeltjes per uur waar ouders vanwege de subsidie maar een derde van betalen, ik geloof niet dat ze daarvoor omfietsen.'
De concurrentie zal eerder plaatsvinden op kwaliteit, zegt Monique Schumans van Estro, met zeshonderd locaties de grootste kinderopvang van Nederland. ‘De tijd dat je in een garagebox een opvang kon beginnen en meteen honderd man op de wachtlijst had, is voorbij.' Estro biedt nu op verschillende locaties zwemles aan of warme maaltijden. En ouders die hun kind naar de sport-bso sturen, hoeven zelf niet meer naar de hockeyclub te rijden.
Het opvangoverschot is goed nieuws voor ouders dus. Deskundigen waarschuwen wel voor de effecten op de lange termijn. Kinderopvang lijkt lucratief, maar door strenge regels en hoge personeelskosten is het gemiddeld rendement op geïnvesteerd kapitaal slechts vier à vijf procent, volgens het Centraal Planbureau (CPB). Plantenga: ‘Kinderopvangorganisaties hebben daarom een hoge bezettingsgraad nodig. Bij tien procent minder kinderen is er snel sprake van te veel vierkante meters per kind en een te hoge staf-kindratio.' Als de trend doorzet, zullen kinderopvangorganisaties verdwijnen. Dat geeft problemen in dunbevolkte gebieden, waar de daling van de vraag naar opvang toch al het grootst is.
Wellicht ook interessant:
Meer artikelen in de rubriek 'Werk en leven'
Reageer, print of deel dit artikel
Reacties op dit artikel:
Peter | 30 januari 2012 (15:52)
Door de overvloedige subsidies is de kinderopvang uit haar krachten gegroeid. Inderdaad: "wij bieden zwemles aan, en warme maaltijden". Mooi, maar natuurlijk volstrekt overbodig.
We moeten terug naar de basis. Kinderopvang moet weer gewoon "op de kinderen passen" worden met het prijskaartje dat daar bij hoort.
Het is natuurlijk te gek voor woorden dat een moeder met een paar kinderen aan kinderopvang ongeveer hetzelfde moet betalen, als dat ze zelf verdiend.
|