Hipo's voor de klas - anderhalf jaar later

Auteur: Willemijn Kruijssen | 11-07-2011 | Reacties: 5 | Share/Bookmark Mail dit artikel
Cazimir ten Brink

Cazimir ten Brink (28)

Z Ze geven vooral les, maar volgen ook managementtrainingen in het bedrijfsleven. De eerste lichting veelbelovende academici van ‘Eerst de Klas', een project om hipo's warm te laten lopen voor een baan in het onderwijs, zijn nu bijna twee jaar bezig. ‘Ik zie hem nog wel terugkomen in het onderwijs.'



Cazimir ten Brink (28) uit Zwolle was anderhalf jaar geleden klaar met zijn master moleculaire wetenschappen in Wageningen en had nog geen idee wat hij verder wilde doen. Promoveren? ‘Ik zag mezelf niet jarenlang in mijn eentje achter een computer zitten.' Het bedrijfsleven? Wellicht, maar het was crisis. Het onderwijs? Mwah. ‘Ik had geen zin in nog twee jaar te studeren voor de lerarenopleiding.' Toen zag hij een vacature voor Eerst de Klas. Ten Brink las over de combinatie van leren lesgeven in het onderwijs en leren leiding geven in het bedrijfsleven en dacht: Hé, dat is iets voor mij.

Het opleidingsprogramma Eerst de Klas is bedacht door het ministerie van Onderwijs en het bedrijfsleven (eigenlijk pikten ze het idee uit de VS, om het dreigende tekort aan leerkrachten voor te zijn. Afgestudeerde academici staan twee jaar in deeltijd voor de klas en volgen daarnaast een leiderschapsprogramma bij de deelnemende bedrijven (waaronder Siemens, ING, Shell en Connexxion). Onderwijl halen ze hun eerstegraads lerarenbevoegdheid en verdienen gewoon het fulltime startsalaris van een beginnend leraar.

Ten Brink begon, na een pittige selectieprocedure, in december 2009 met negentien andere, veelbelovende academici aan de eerste (proef)aflevering van Eerst de Klas. (Najaar 2011 begint de derde lichting.) Ten Brink deed onder meer een opdracht bij Shell. ‘Samen met twee anderen heb ik een onderwijsmodule bedacht die inzichtelijk moet maken hoe scheikunde in de praktijk wordt gebruikt, ‘It's all about the energy' heet die module, met ongeveer tien lessen met praktische opdrachten. De module is voor derde- en vierdeklassers in het voortgezet onderwijs.' Ten Brink sprak voor zijn opdracht met wetenschappers van Shell. ‘Ik heb geleerd dat wetenschappers goed snappen waar ze mee bezig zijn, maar dat de vertaalslag naar leken vaak moeilijk is.' Andere 'Eerst de Klassers' deden bijvoorbeeld opdrachten bij het ministerie van Economische Zaken en bij ABN Amro, waar ze meewerkten aan een pilot voor het Nieuwe Werken. ‘Zo'n frisse blik is altijd bruikbaar', zegt Peter Versluijs, hoofd leiderschapsontwikkeling bij ABN Amro.

Het project biedt geen baanzekerheid

Ten Brink, die scheikunde doceert op het Arentheem College in Arnhem, frist zijn lessen op met zijn ervaring uit de praktijk. ‘Bij Shell zag ik hoe het zogenoemde dynamisch evenwicht wordt gebruikt bij het afvangen van CO2. Toen het daar over ging tijdens de les kon ik vertellen hoe het in het bedrijfsleven wordt gebruikt', zegt Ten Brink.

Docenten als Ten Brink zijn ‘vloeibaar goud', zegt Ronald Schepers, afdelingshoofd gymnasium+ op het Arentheem College en een van Ten Brinks begeleiders. ‘Hij brengt zo veel kennis, zo veel elan naar deze school. Lessen met inhoudelijk zware kost, maar hij weet het over te brengen. We hadden hem graag gehouden.'

Ten Brink zoekt een baan in het bedrijfsleven, net als vijf andere deelnemers. Dertien blijven voorlopig in het onderwijs, een aantal van hen zal het onderwijs combineren met een eigen bedrijf. Ten Brink heeft leren lesgeven, maar het uiterste van zijn kunnen werd niet van hem gevraagd. ‘Hier op school denk ik zoveel stappen vooruit: ten opzichte van het systeem, ten opzichte van de leerlingen. Maar ik ga niet weg uit onvrede, want ik werk in een heel fijn team.'

Baanzekerheid biedt het project niet, ook niet in het onderwijs. Maar wie solliciteert bij een van de betrokken bedrijven, heeft wellicht een streepje voor. Versluijs van ABN Amro: ‘Het kan zijn dat als iemand solliciteert, we diegene kennen en een idee hebben hoe hij werkt. En de deelnemers hebben zich getraind in leiderschap en management; onderwerpen waar je tijdens de laatste fase van je studie niet over nadenkt.'

Dat een derde van de Eerst de Klassers na twee jaar naar het bedrijfsleven vertrekt, had Schepers van het Arentheem College wel verwacht. De bedoeling van project is dat een aanzienlijk deel in het onderwijs blijft hangen, en dat lijkt te gebeuren. ‘Het is niet meer zo dat mensen zich voor jaren en jaren aan een school verbinden. Ook docenten niet. Bovendien zie ik Ten Brink nog wel terugkomen over een jaar of acht, negen.' Versluijs van ABN Amro zou graag zien dat Eerst de Klas wordt uitgebreid. ‘Als ik lees over vergrijzing en de uitstroom van leraren, dan denk ik dat het aantal deelnemers aan Eerst de Klas omhoog moet.'

De eerste stappen daarvoor zijn gezet. In september begint een derde lichting van dertig tot veertig deelnemers. Ruim 250 pasafgestudeerden hebben gesolliciteerd naar een plek. Staatssecretaris van Onderwijs Halbe Zijlstra heeft dit jaar nog 1,2 miljoen euro voor het project uitgetrokken.

Ondanks zijn keuze voor het bedrijfsleven, kijkt Ten Brink zeer tevreden terug op de afgelopen anderhalf jaar. ‘Van die studenten op de universiteit die nooit iets deden, nou, die zaten er hier dus niet tussen. We zijn geselecteerd omdat we strebertjes zijn. Iedereen is er voor de volle honderd procent voor gegaan.' Nu is hij druk aan het solliciteren. En over acht jaar? ‘Hopelijk zit ik dan voor Shell in een ver land. Liefst Hawaï.' 

Eke Rebergen (27)
Studeerde: industrieel ontwerpen aan Technische Universiteit Delft
Geeft les in: natuurkunde
School: Cals College in Nieuwegein
Gaat: deeltijd lesgeven, deeltijd eigen bedrijf

‘Tijdens mijn master heb ik al een paar keer lesgegeven aan eerste- en tweedejaars en dat vond ik meteen ontzettend leuk: studenten helpen met stof waarmee je zelf ook hebt geworsteld. Maar fulltime voor de klas gaan staan, dat zou een paar jaar geleden niet zo snel in me zijn opgekomen, dat is door Eerst De Klas echt versterkt. 

Door Eerst De Klas kon ik me verder oriënteren, ik had me tijdens mijn studie nog niet verder verdiept in bedrijfsleven en onderwijs. In leiderschap, in duurzaamheid - een van de thema's bij de opdrachten. De combinatie onderwijs/bedrijfsleven is de kracht, die wil ik blijven behouden. Mijn idee is om vier dagen per week les te gaan geven en een dag per week te besteden aan mijn eigen bedrijf.

Ik ga werken bij de Avans Hogeschool in Den Bosch als docent communication and media design. Een dag per week wil ik met Simon Verwer - één van mijn collega's van Eerst De Klas - besteden aan onderwijsvernieuwing, de expertise over kennisoverdracht die wij hebben opgedaan verder verrijken. Wij hebben allebei het gevoel dat er veel te veranderen staat wat leren en doceren betreft.

Het traject was pittig, maar ik wist waar ik aan begon. Als je oprecht geïnteresseerd bent in wat je doet, dan ga je ook in het weekend nog een beetje lezen en wil je 's avonds nog wat doen. Het lukt niet in een werkweek van veertig uur. Ik heb bij KPN een project gedaan. Wat ik vooral zo leuk vond is dat ik daar heel veel mensen heb gesproken en met hen serieus van gedachten heb gewisseld, heel anders dan een praatje bij een borrel. Zonder Eerst De Klas was ik die mensen nooit tegengekomen.' 


Sabine Beijen: 'Ik huppel bij wijze van spreken door de gang'

Sabine Beijen (26)
Studeerde: biomedische technologie aan de Universiteit Twente
Geeft les in: natuurkunde
School: Candea College in Duiven
Gaat: voor de klas staan

‘Vanaf het allereerste begin vind ik het lesgeven heel leuk. De interactie met leerlingen: fantastisch. De leerlingen inhoudelijk meekrijgen, zorgen dat ze vragen blijven stellen. Het is schakelen tussen de lessen, alle leerjaren zijn anders en als je het een beetje in de vingers krijgt, is dat ontzettend leuk.

Het eerste jaar kostte lesgeven erg veel energie, maar de laatste twee, drie maanden begin ik er meer energie uit te halen. Ik huppel bij wijze van spreken door de gang. 

De eerste periode van Eerst De Klas was heftig. Er kwamen veel nieuwe dingen op me af. Ik geef natuurkunde, maar heb biomedische wetenschappen gestudeerd. Dus inhoudelijk moest ik nog worden bijgespijkerd. Orde houden was nieuw. Het leiderschapsprogramma met de opdrachten en trainingen op vrijdag is weer heel anders en daar wil je je óók helemaal voor inzetten.

Toen ik nog met mijn studie bezig was, begon de onderwijskriebel op te komen, ik begeleidde werkgroepen en dacht: Goh, het is toch wel heel erg leuk mensen iets te leren. Tegen het einde van mijn studie twijfelde ik erg. Nóg twee jaar studeren voor een onderwijsbevoegdheid? Is het middelbaar onderwijs wel echt mijn ding? Kom ik daar dan ooit nog weg? Toen kwam Eerst De Klas op mijn weg, de perfecte kans.

Tijdens het leiderschapsprogramma leer je vooral veel over jezelf. Hoe zien anderen jou? Hoe reageren anderen op jou? Wat kun je anders doen? Ik ben zelfverzekerder geworden, ben me bewuster van de keuzes die ik maak, ben me bewuster van de effecten van die keuzes.


Fotografie: Duco de Vries

Wellicht ook interessant:
Meer artikelen in de rubriek
'Van studie naar baan'

Reageer, print of deel dit artikel

  • Reageer (5)
  • Print
  • Share/Bookmark Mail dit artikel
Reacties op dit artikel:
Jan | 11 juli 2011 (13:49)

Ik begrijp dat het lekker kopt, dat "hipo", maar iemand van 26 a 27, net van de universiteit, is voor mij echt geen hipo hoor!

Nick | 11 juli 2011 (14:37)

Jan, dat is het wel. Bij menig bedrijf worden toppers van de klas in een hipo programma gezet om zo sneller op de ladder te kunnen klimmen.

Jelle | 11 juli 2011 (15:54)

Ik ben het met Jan eens, een afgestuurde acadeem van 26-27 is absoluut geen Hipo. (Hij of zij kan dit echter wel zijn) Naar mijn mening is een 18+6= 24 (geen vertraging) niet eens altijd een Hipo. Een Hipo heeft weinig met leeftijd of opleidingsachtergrond te maken.
Talent en het gebruik van talent is belangrijker dat de 2 eerder genoemde criteria! Ook de reeds behaalde resultaten zijn van essentieel belang bij het vastelling van een High Potentional. Een acadeem die semi-coumlouden is afgestuurd kan ik praktijk een 'einzelganger' zijn die slecht is in communiceren. Daar loopt mijn onderneming niet warm van..

Otje | 11 juli 2011 (17:22)

Iemand die tegelijk lesgeeft (en, naar ik aanneem, binnen de gestelde tijd zijn/haar bevoegheid hiervoor haalt), en ook een management-training volgt, heeft volgens mij flinke capaciteiten.

Maar voor het onderwijs blijft het een nood-oplossing.

Natuurlijk kan ervaring in een bedrijf nuttig zijn in een les, maar dat geldt voor praktisch elke ervaring.

Janine van der Vorst | 25 juli 2011 (11:19)

Ik vind de koppeling tussen onderwijs, bedrijfsleven en de kennis over en weer uitwisselen vooral heel mooi.
Natuurlijk leuk voor die paar die het mogen doen, maar los daarvan vooral ook goed voor de school en leerlingen om eens los te komen uit het vaste stramien. Praktijkoepassingen blijven veel beter hangen, juist in vakken als biologie, natuurkunde, scheikunde. Maar ook in talen en economie zie ik mooie kruisbestuivingen, die leren makkelijker maken voor de leerlingen. Al die formules krijgen zo een betekenis. En dat blijft beter hangen.

Mooi project, ik hoop dat het doorgezet wordt en dat ook HBO's en universiteiten eindelijk eens de kennis gaan benutten die van het bedrijfsleven bij hun leerkrachten aanwezig is. Leren is makkelijker als je weet waarvoor je het doet.

Het kan enige tijd duren voordat je reactie geplaatst wordt.

Het is de redactie van Intermediair toegestaan om de inhoud van de reactie met naam en toenaam te hergebruiken in de print uitgave van Intermediair.

Reacties worden niet direct op de site geplaatst. De redactie controleert vooraf of de reactie aan een aantal voorwaarden voldoet. Deze voorwaarden zijn:

  • Reacties dienen betrekking te hebben op de inhoud van het betreffende artikel of onderwerp.
  • Reacties mogen geen beledigingen, bedreigingen, al dan niet fictief, aan het adres van de andere sitebezoekers of aan prominente personen bevatten.
  • Uitingen van geweld, racisme, anti-semitisme, het zwartmaken van individuen, groepen of organisaties worden niet getolereerd.
  • De reactie moet kort en bondig zijn (maximaal 1.000 karakters), te lange reacties worden niet geplaatst.
  • Het plaatsen van persoonsgegevens zoals telefoonnummers en adressen in de tekst van de reacties is niet toegestaan.
  • Links naar websites en reclame voor producten en/of diensten worden niet geplaatst.
  • Reacties die volledig in hoofdletters zijn getypt en/of vol staan met uitroeptekens en vraagtekens worden niet geplaatst.
  • Reacties die vol staan met taalfouten worden niet geplaatst.

De redactie behoudt zich het recht voor om reacties aan te passen, in te korten of te verwijderen. De redactie gaat niet in discussie over geplaatste of verwijderde reacties.


Ik ga akkoord met de voorwaarden

Zoek in vacatures voor hoogopgeleiden:

Carrièretips in je mailbox?

Abonneer je met twee muisklikken op onze wekelijkse nieuwsbrief met daarin kakelvers carrìèreadvies, discussies, columns en trends op de arbeidsmarkt.