Netwerken: live of online?
Auteur: Florentine van Lookeren Campagne
|
27-04-2010
|
 Mail dit artikel
Iedereen is te googlen, via LinkedIn te benaderen of op Hyves te vinden. Toch blijven we netwerkborrels afstruinen. Wekt een 'live' ontmoeting toch meer vertrouwen?
Drie zoenen bij de Junior Kamer
Wie binnenkomt bij de Junior Kamer krijgt meteen drie zoenen. Ook nieuwe leden worden binnengehaald alsof ze naaste familie zijn. De Junior Kamer is een netwerk van jonge, veelal hoogopgeleide en ambitieuze mensen die samen congressen, feesten, netwerkborrels en activiteiten organiseren voor het goede doel.
Consultant Yvonne Sijm (27) komt er al vier jaar. ‘Iedereen deed meteen heel amicaal. Die zoenen versnelden in het begin het contact.’ Sijm is geen visitekaartjesjager. ‘Ik zou het moeilijk vinden om iemand die ik slechts één keer gezien heb, te bellen met een vraag.’ Juist door het vriendschappelijke karakter van de Junior Kamer heeft ze veel aan het netwerk gehad. ‘Toen we een huis wilden gaan kopen, heb ik iemand van de Kamer die makelaar is, meegevraagd. Een ander heeft me financieel advies gegeven. Het is fijn om bij iemand terecht te kunnen die je kent en vertrouwt.’
Het belang van lichaamstaal
Komt dat vertrouwen nu alleen maar voort uit het directe contact dat Yvonne met die financieel adviseur had? Of was een mailtje van een onbekende adviseur ook goed geweest? ‘Mensen hechten, een beetje ten onrechte, erg aan “live” contact. We blijken verbazingwekkend goed te kunnen samenwerken zonder dat we elkaar zien en zonder dat we iets van elkaar weten’, zegt Tom Postmes van de Rijksuniversiteit Groningen. Hij doet onderzoek naar hoe mensen zich online gedragen. ‘Bij een echte ontmoeting stort een aanzienlijk deel van de hersencapaciteit van proefpersonen zich op de lichaamstaal en het uiterlijk van hun gesprekspartner. Je kunt je afvragen hoe nuttig dat is. Mensen zijn erg slecht in het lezen van lichaamstaal. Bij een online ontmoeting richten proefpersonen zich vooral op de taak die ze met hun onzichtbare maatje moesten verrichten. De mensen die niets van hun maatjes wisten, hadden zeker niet minder vertrouwen in hun maatje, en zelfs meer vertrouwen in de samenwerking.’
Wij vinden unaniem grote ogen en een babyface vertrouwenwekkend, en donkere wenkbrauwen juist niet, zegt Johan Karremans, psycholoog en onderzoeker aan de Universiteit Nijmegen. En dat heeft inderdaad niets te maken met iemands werkelijke betrouwbaarheid. Wie toevallig zware wenkbrauwen heeft, kan soms beter een mailtje sturen. Maar online communicatie is ook niet zonder gevaren. 'Mensen gaan ervan uit dat de ontvanger de ironie in hun e-mail zal snappen, maar dat blijkt zelden zo te zijn. Houding en intonatie helpen om de bedoeling van je gesprekspartner te begrijpen. Je kunt een echt gesprek ook sneller bijsturen als het mis gaat.’
Net werk om te overleven
Dat geknuffel van de Junior Kamer Kennemerland is ook een reden waarom mensen elkaar in het echt ontmoeten. Karremans: ‘Als we elkaar zien, schudden we elkaar de hand. Dat fysieke contact heeft een functie. Wie de hand van zijn partner mag vasthouden, vertoont minder stress als hij een pijnlijke ingreep moet ondergaan. Mensen hebben een fundamentele behoefte om bij anderen te horen. Die behoefte is net zo sterk als de behoefte aan eten, drinken of voortplanting.
Die behoefte aan saamhorigheid helpt zelfs om te overleven. Een Amerikaans onderzoek bekeek het sociale netwerk van een groep willekeurige mensen. Waren ze gehuwd, hoeveel vrienden hadden ze, waren ze lid van een kerk of voetbalclub? Wie een klein sociaal netwerk had, had een twee tot drie keer zo grote kans om negen jaar later dood te zijn.’
Ja, eenzaamheid maakt ongelukkig, zegt Postmes, maar het blijkt niet veel uit te maken of je je vrienden online of offline ontmoet. ‘De mens is heel flexibel. We kunnen communiceren op de raarste manieren. De intimiteit hangt niet af van het medium, maar van de inhoud van de boodschap, van de ontvanger en van onze intentie. Als een vriend een hand op je schouder legt is dat fijn, maar een wildvreemde die je hand vastpakt is minder prettig. We sturen nu sms’jes, maar we hebben jaren via brieven gecommuniceerd. Niemand zou durven beweren dat een brief niet intiem kan zijn.’
Het enige probleem met online netwerken, vindt Postmes, is dat het moeilijker is, de juiste personen te vinden. Als je een nieuwe werknemer zoekt via LinkedIn, zitten er zoveel mensen in de pool en is de groep potentiële kandidaten verhoudingsgewijs klein. ‘Hier in het noorden ben ik dé hoogleraar sociale psychologie. Wereldwijd ben ik die man uit Groningen.’
Wellicht ook interessant:
Meer artikelen in de rubriek
'Netwerken'
Reageer, print of deel dit artikel
|
