Autolamp

02-02-2012 | Reacties: 7 | Share/Bookmark Mail dit artikel

D De meeste autolampen maken gebruik van een gloeidraad. Als ik in huis een gloeilamp die net aan is geweest, uit een fitting haal en neerleg is deze vrijwel zeker kapot vanwege een gesprongen gloeidraad. Hoe kunnen de autolampen zo robuust zijn? Zelfs na een flinke aanrijding doen veel autolampen het nog. (Rob Goerres)

Antwoord

Redactie:



Gloeidraden in autolampen zijn robuuster omdat ze dikker zijn, schrijft  Franck van der Sluijs. ‘Omdat je in de auto een 12 volts accu hebt in plaats van een stopcontact met 230 volt thuis, heb je een grotere stroom nodig om een vergelijkbaar vermogen te krijgen (en dus een vergelijkbare lichtsterkte). Een grotere stroom krijg je door een dikkere en kortere gloeidraad, en die gaat minder snel kapot.’

Wijnand van Kooten, projectleider bij Philips Lighting, legt ook uit waarom de gloeidraden na verloop van tijd breken. ‘Bij een oplopende levensduur, met steeds verhitten en afkoelen, worden in de gloeidraad wolfraam-kristallen gevormd. Breuk treedt vaak op langs de grenzen van de kristallen. Een dunne gloeidraad bestaat in de diameter soms nog maar uit één kristal, waardoor hij makkelijker breekt dan een dikkere draad. Daarin moet de breuk zich voortplanten langs verschillende kristalgrenzen, die niet allemaal in de dezelfde richting liggen. Ten slotte is de kwaliteit van de wolfraamdraad die gebruikt wordt voor toepassing in auto’s beter en beter bewaakt.’

Autolampen zijn vaak gevuld met edelgassen en de halogenen jood of broom, net als halogeenlampen, die ook bij een lagere spanning werken, en langer meegaan dan gewone gloeilampen. Van Kooten: ‘Het edelgas zorgt  voor een tragere verdamping van de gloeidraad, maar het halogeengas zelf is daar niet voor bedoeld, zoals een wijdverbreid misverstand wil. Dat helpt tegen het afzwarten van het glas (door het neerslaan van metaal; red.).’

 

Meer artikelen in de rubriek
'Knagende Vragen'

Reageer, print of deel dit artikel

  • Print
  • Share/Bookmark Mail dit artikel
Reacties op dit artikel:
Douwe uit Nijkerk | 8 juni 2011 (10:02)

de gloeidraden van en auto zijn korter en daardoor mede ongevoeliger voor het schokken. ook het materiaal en de bevestiging is aangepast.
er zij speciale gloeilampen voor navigatie verlichting op schepen die extreem ongevoeligzijn hiervoor de wijze van ophangen en de keuze van de gloeidraad liggen hieraan ten grond slag.

Franck van der Sluijs | 9 juni 2011 (23:17)

Omdat je in de auto een 12 volt accu hebt i.p.v. een 230 volt stopcontact thuis, heb je voor een autolamp een veel grotere stroom nodig om een vergelijkbaar vermogen te krijgen (vermogen is spanning maal stroom). Een grotere stroom krijg je door een dikkere en kortere gloeidraad (gloeidraad is weerstand en hoe meer weerstand hoe minder stroom). Doordat de gloeidraad dikker en korter is gaat die minder snel kapot.

Daarnaast zijn autolampen vaak gevuld met halogeen of een ander gas. Dat gas voorkomt verdamping van de gloeidraad bij hoge temperaturen. Daarom gaan halogeen lampen ook langer mee dan gewone gloeilampen.

In huis worden halogeenlampen vaak gedimd omdat het licht anders te fel is. Maar dat is niet goed voor de levensduur van de lamp. Het halogeengas werkt namelijk pas goed bij zeer hoge temperaturen.

ing. F.Dijkstra | 10 juni 2011 (21:53)

De gloeidraden in een autolamp zijn veel dikker. Dat komt omdat een autolamp op een lagere spanning (12V) functioneert. Om een even grote hoeveelheid licht te produceren loopt er een hogere stroom door de lamp. Door de dikkere gloeidraden zijn autolampen veel robuuster.

Mark | 11 juni 2011 (15:22)

De constatering dat een gewone gloeilamp kapot gaat net na het uitzetten waag ik te betwijfelen. Een gloeidraad bestaat uit wolfram, een metaal met een zeer hoog smeltpunt. Daarnaast heeft een gloeidraad zeer weinig massa waardoor deze na uitzetten zeer snel afkoelt.
Een autolamp is over het algemeen een halogeenlamp waarbij de temperatuur van de gloeidraad veel hoger is, dus als temperatuur een grote invloed had zou deze idd. sneller kapot moeten gaan. Een autolamp werkt echter bij lage spanning waardoor de gloeidraad dikker is (voor een vergelijkbaar vermogen) en dus mechanisch steviger.
Een laagspanningshalogeenlamp voor thuisgebruik heeft ook een langere levensduur dan een hoogspanningshalogeenlamp (bij nominaal vermogen)

Wouter vd B | 12 juni 2011 (17:08)

Ik denk dat er geen enkele technische reden is waarom gloeilampen in huis niet even stevig zouden kunnen zijn en even lang meegaan - maar de producent heeft weinig baat bij dit type product met een extreem lange levensduur, dan is de markt vrij snel verzadigd. Daarnaast is het bij een auto veel gevaarlijker dan in huis (en zelfs strafbaar) als er een lamp uitvalt: logisch dat de ontwerpeisen dan anders zijn.

Wijnand van Kooten, Geldrop (projectleider Phlips Lighting) | 14 juni 2011 (9:35)

De meest simpele verklaring is dat gloeilampen (230V) een veel dunnere (en langere) gloeidraad hebben dan een autolamp, of beter gezegd dan een gloei- of halogeenlamp geschikt voor 12V. (Dat is eenvoudig in te zien, omdat de temperatuur van het filament (de gloeidraad) afhangt van de stroomdichtheid (stroom gedeeld door het doorsnee-oppervlak van het filament). Het vermogen (P) is gelijk aan spanning maal de stroom. Dus bij gelijk vermogen moet een filament dat geschikt is voor 12 V veel dikker zijn om een gelijke stroomdichtheid te krijgen.)

Over levensduur worden in het wolfraam filament wolfraam-kristallen gevormd. Breuk treedt op langs de grenzen van de kristallen. Een dun filament bestaat in diameter soms nog maar uit 1 kristal, waardoor het makkelijker breekt dan een dikkere draad waarbij de breuk moet propageren langs verschillende kristalgrenzen die niet allemaal in de dezelfde richting liggen.

Tenslotte is de kwaliteit van de wolfraamdraad die gebruikt wordt voor Automotive toepassing beter en beter bewaakt.

Reactie op Franck vd Sluijs: edelgasdruk in halogeenlampen (een soort veredelde gloeilamp) zorgt inderdaad voor tragere verdamping van het filament in halogeenlampen. Het halogeengas is enkel bedoeld voor het tegengaan van de afzwarting van het glas. Het halogeengas zorgt niet voor tragere verdamping van het filament (Een wijdverbreid misverstand!). Dimmen van halogeenlampen geeft -voor bijna alle typen- wel aanzienlijke verlenging van de levensduur van de lamp.

marinus | 15 juni 2011 (22:01)

kijk deze link het kan dus wel.
http://www.theweathernetwork.com/news/storm_watch_stories3&stormfile=lightbulb_still_burning_110__150611?ref=ccbox_weather_topstories

Zoek in vacatures voor hoogopgeleiden: