Warme lamp

Het probleem is dat warmte opwekken met elektriciteit erg duur is in vergelijking met gas dat door de meeste CV installaties gebruikt wordt. Daarnaast wil je ook wel eens in de zomer een lamp aandoen, op een moment dat je de warmte van de lamp helemaal niet nuttig kan gebruiken.

In een thermostaat verwarm huis is in de winter inderdaad de warmte van een gloei lamp niet verloren, maar zodra de cv uit staat is een gloeilamp inderdaad erg inefficient.

In tegenstelling tot een 'spaarlamp' zijn de productie kosten en de benodigde productie energie voor een gloeilamp echter marginaal, evenals de mileu schade aan het eind van de levensduur. Het is daarom jammer dat bij het besluit de gloeilamp te verbannen niet het gehele energie plaatje van grondstof tot afval is meegenomen in de vergelijking van gloeilampen en spaarlampen.

Wat is nou wijsheid? wat mij betreft led lampen waar de lamp kort en vaak aan gaat (gangkast/wc), conventionele spaarlampen waar het licht langer brand en gloeilampen op plekken waar kleurtemperatuur van groot belang is.

De warmte die vrijkomt bij een gloeilamp warmt inderdaad het huis op. Dat is effectief, zolang je die warmte nodig hebt, maar dat is in de zomer niet het geval. Ook is dat niet zinvol als de locatie niet goed is (bijvoorbeeld in een toilet vlak naast een afzuigpunt van de ventilatie).

De reden waarom je een gloeilamp plaatst is lichtbehoefte, geen warmtebehoefte.

Zoals Franck van der Sluijs al aangaf, is electriciteit duurder dan gas wat in de CV wordt gebruikt. Dit sluit ook aan bij het rendement, wat milieutechnisch van belang is. In een electriciteitscentrale wordt slechts een deel van de energie omgezet in electriciteit: een moderne ultra superkritische kolencentrale kan een rendement van 46% halen (http://nl.wikipedia.org/wiki/Kolencentrale). Als electriciteit echter duurzaam wordt opgewekt is het weer beter voor het milieu dan gas verstoken! Dit ziet men ook terug in landen met veel goedkope electriciteit uit waterkracht zoals in de scandinavische landen en alpenlanden, waar veel electrisch wordt verwarmd in huizen.

Het moment dat bij mij thuis de lampen (langdurig) branden is in de winter. Op dat moment wordt mijn huis verwarmd middels CV. De warmte die de gloeilamp afgeeft hoeft niet door de CV bijgestookt te worden; het rendement van een gloeilamp is dan dus 100%!
Wel is het natuurlijk zo dat warmte opgewekt door elektriceit duurder is dan warmte opgewekt door gas, maar we hebben het hier niet over kosten maar over energieverlies.
Het hele idee dat we "het milieu gaan redden" met het indraaien van een andere lamp is m.i. dan ook vooral een lobby van de producenten (aangezien aan een gloeilamp nl niets meer te verdienen valt (3 voor een euro bij de Blokker), in tegenstelling tot spaar- en LED-lampen (ca. 6 euro resp. 50(!) euro). Ook wordt in het hele energieverhaal een totaal ander (psychologisch) aspect niet meegenomen: ik betrapte mijzelf er nl op dat ik de spaarlampen die ik in huis heb vaker laat branden (het is tenslotte toch een SPAARlamp). Zo brandt de spaarlamp in de gang tegenwoordig altijd zodat het glas-in-lood in de deur zo mooi opkleurd. Ook doe ik de spaarlamp in de keuken niet meer uit zodra ik de kamer verlaat. Navraag bij andere mensen leverde het bewijs dat ik niet de enige ben... Ik hoor hier nooit iemand over maar concluderend vraag ik mij af of een consument nou echt zoveel bespaard met een spaarlamp...

Ik vind dit een hele leuke vraag! Als je de totale energieproductie van de gloeilamp bekijkt (licht en warmte), dan is zo'n dingetje van amper een euro inderdaad heel erg efficient. Dat verwarmen met gas goedkoper is, dat geloof ik wel, maar het ging toch om het milieu waarom we niet langer gloeilampen mogen gaan gebruiken? Als we kijken naar het energieverbruik van alle gloeilampen in Nederland, dan blijkt dit amper 0,2 - 0,8 % van de totale energie vraag te zijn. Besparingen, leveren dus landelijk gezien veel minder op, dan gesuggereerd wordt. De enige goede reden om van gloeilampen af te stappen is de levensduur, die vaak maar 1 jaar bedraagd... LED verlichting kan zonder probleem een factor 20 langer mee...

In een thermostaat verwarmd huis is de warmteproductie van de gloeilamp geen verloren energie, aangezien er minder CV-verwarmd hoeft te worden. In de zomer gaat dit uiteraard niet op, maar (gloei)lampen branden veel meer uren in de winter dan in de zomer. Bovenstaande is een belangrijk gegeven aangezien de belangrijkste opgegeven reden voor de verbanning is dat de gloeilamp zo inefficiënt zou zijn.
Dat de gloeilamp definitief zal worden verbannen heeft daarom meer met lobby's te maken van lampfabrikanten en milieugroepen waardoor het publiek en politiek onvoldoende vatbaar is voor rationele argumenten.
Overigens heb ik zelf al een voorraadje (sier)gloeilampen gekocht. Dergelijk hamsteren gebeurt in Nederland trouwens maar op bescheiden schaal, maar in Duitsland is er een significante omzetstijging in gloeilampen.

Gloeilampen van 100W en meer zijn nu inderdaad verbannen, rest volgt en op termijn ook halogeen wenst men uit te bannen. In de eerder vermelde lobby is de gloeilamp het symbool van verspilling geworden: als je een gloeilamp gebruikt ben je niet groen bezig. Bovenvermelde berichten bewijzen dat het veel genuanceerder in elkaar steekt. Inderdaad gebruikt de verlichting van alle huishoudens in NL maar 0,3% van de totale hoeveelheid energie (bron CBS 2007). Indien elke NL-er alle gloeilampen vervangt door een spaar- of ledlamp wordt dit hoogstens gereduceerd tot 0,2%. Dus inderdaad, de besparing die men voorziet wordt, hoe triest ook, bij lange na niet gehaald. Tevens wordt vergeten dat heel veel NL-ers de gloeilampen gedimd gebruiken, en zeker de grotere vermogens. Hierdoor gaan ze zeker 3x langer mee (brond: Senter Novem TU Delft rapport) en verbruiken ook weer minder dan berekend.
Kortom, de bovenvermelde stelling is voor elke situatie uniek en dan wel of niet (helemaal) waar. Indien we echt met het milieu bezig willen zijn en dan niet marginaal zoals een gloeilamp voor een led- of spaarlamp vervangen, dan gaan we als NL-ers de energie-maatschappijen in het voormalig Oostblok (enz.enz.) opkopen, gaan dit snel saneren en zetten daar dan centrales met de huidige schone techniek neer.
Bij voorkeur zonnecellen, hoe laag het rendement ook daar nog maar van is, maar altijd beter dan de huidige bruinkool-roetende versies.
Wereldwijd bereik je dan veel meer dan een prachtig peertje verbannen.

Ja, Sander, het verbod op gloeilampen is vooral een politiek besluit. En helaas zitten er te weinig technici bij de (Europese- )politiek die dat door hebben.
Als de politiek echt een vooruitgang had willen maken voor het milieu, zouden ze beter de nieuwe energie slurpers kunnen verbieden: terrasverwarmingen, airco's, platte tv's, stadstrekkers.
Energie is eigenlijk gewoon te goedkoop. Zie stelling van club van Rome van vandaag.
Wat ook goed help voor het milieu: zet niet teveel kinderen op de wereld, die zonder twijfel allemaal weer een mooie footprint achter laten.

Puntje van aandacht: Voor je portemonnee lijkt een gas verwarmt huis wellicht wat goedkoper dan een huis met elektrische ´bijverwarming´, zie info Peter op 18-10, maar dan moet je niet je spaarlampen extralang aan laten staan . De 107% klopt niet helemaal: ca 90% van de energie wordt in nuttige warmte omgezet. Daarnaast wordt bv. de energie voor de pomp, welke het CV- water rondpompt, niet meegeteld....

Een probleem met spaarlampen is, dat deze bij het chemisch afval moeten worden ingeleverd. En de meeste mensen gaan die op zaterdag met de auto bij de gemeentereiniging inleveren, en staan als ze pech hebben dan een half uur met ronkende motor in de rij. Dan is het milieuvoordeel wellicht toch nog snel verdampt.

Het eerste dat ik mij afvraag, is hoeveel procent van ons energieverbruik van verlichting komt. Ik zie bij bedrijven nauwelijks gloeilampen noch spaarlampen (wel tl-verlichting en spotjes), dus ik vrees dat de winst ook heel erg marginaal zal zijn. Het zou zo maar kunnen dat een campagne om de airco eens een paar daagjes eerder uit te zetten in de nazomer veel meer winst oplevert. Of de was eens wat vaker op te hangen ipv in de wasdroger. Maar daar kun je politiek niet mee scoren, en je kunt er ook niets aan verbieden.

Antwoord op Warme Lamp (Intermediair 15 oktober 2009)

Eerst enkele dingen rechtzetten: het rendement van en gloeilamp ligt tussen de 5-10% en niet rond de 20%. Voorts verwarmt niet de thermostaat maar de verwarming de woning. De thermostaat stuur de verwarmingsketel aan.

De vraagsteller heeft gelijk. De 90-95% van de energie die in warmte wordt omgezet zal de omgeving van de lamp opwarmen. Dit kan nuttig zijn ware het niet dat de opwarming te pas en te onpas gebeurt. Als de lamp brandt is de opwarming niet uit te zetten, ook niet als de opwarming overbodig is zoals bijvoorbeeld in de zomer kan voorkomen. Dan is het weer verspilling van energie.

Daarnaast treedt er ook al verlies van energie bij de opwekking van de stroom. Afhankelijk van de methode van opwekking ligt dit tussen de 25 (kerncentrale) en 60% (stoom- en gascentrale). Een gasgestookte verwarmingsketel is daarom een efficiënter om het huis op te warmen. Middels de thermostaat wordt bepaalt of er meer of minder opwarming van de woning nodig is zodat er zo weinig mogelijk energie wordt verbruikt.

antwoord op KV van Sander van Bergen in Intermediair 42:

's winters gaat de warmte die een lamp produceert inderdaad niet verloren. Maar 's zomers wel; dan is de temperatuur in huis doorgaans al te hoog en proberen we juist om zo veel mogelijk warmte kwijt te raken. Wie airco gebruikt, betaalt dan dubbel voor de te veel geproduceerde warmte.

Verder is het de vraag waar de energie nu uiteindelijk vandaan komt. In Nederland worden de meeste huizen verwarmd met aardgas. De omzetting van aardgas in warmte gebeurt in huis via een CV-ketel met een rendement van 90%.
Verwarming via gloeilampen heeft een veel lager rendement. Eerst moet electriciteit worden opgewekt, in Nederland meestal via centrales die fossiele brandstof omzetten met een rendement van 50%. Dus voor dezelfde hoeveelheid brandstof krijg je maar ruwweg de helft van de warmte.
Wie duurzame energiebronnen gebruikt, krijgt een ander verhaal: als je een overvloed aan electriciteit ter beschikking hebt kan het lonend zijn om electrisch te verwarmen. Maar zover zijn we in Nederland nog lang niet. En ook dan moet je het rendement in de gaten houden: een zonnecollector (die zonlicht omzet in warmte) levert veel hogere rendementen dan een zonnecelpaneel (dat zonlicht omzet in electriciteit).

Tja....
Jullie weten dat natuurlijk al lang, maar ik hoorde vorige week op de radio dat er electrische auto´s komen. Die zijn nog voordeliger qua verbruik dan benzine-moteren.
Ik stel me zo voor dat je die wagentjes 's avonds aan het electriciteitsnet legt. Dat netwerk met slechts 50% rendement (vlg o.a. Harro).
Hoe beroerd is het rendement (van verbrandingsmotoren) van auto's dan wel niet, en is het dan wel zo noodzakelijk de gloeilampen te bannen?