Help, ik praat alleen nog maar in jargon
Auteur: Jeroen Postma
|
09-02-2012
| Reacties: 2
|
Mail dit artikel
Krap vier maanden geleden vond starter Jeroen al dat ambtelijke jargon nog ‘bizar'. Nu praat hij net zo. ‘Ik gooi achteloos met afkortingen waarvan ik geen idee heb waar ze voor staan.'
Elk vakgebied mag zich graag bedienen van jargon en afkortingen. Dat praat intern wat makkelijker en het is ook een manier om ‘intern' af te bakenen. ‘Wij weten waar we het over hebben.' De marketingafdeling implementeert een CRM-systeem, de poortarts draait een dienst op de SEH, en de chef staat achter de kachel terwijl zijn sous al aan de mise en place voor morgen is begonnen.
In de ambtenarij is het echter wel heel extreem. Toen ik hier een maand of vier geleden binnenkwam en mijn eerste overleggen bijwoonde, duizelde het me: ‘Hier heeft iedereen er inmiddels zijn plasje over gedaan en het is in de BR afgezegend, maar aan de overkant zitten ze er vrij geharnast in. Het zal nog wel opnieuw ter tafel komen bij het PO SG, dus zorg jij voor een oplegger?' Bizar. Maar men verzekerde me dat ik het taalgebruik snel genoeg zou overnemen.
En de afkortingen! Werkelijk, elk tweede of derde woord valt er een, liefst een die je ook als woord kunt uitspreken, zoals RICO, MIR of FAR. Na mijn vraag waar die afkortingen nou precies voor staan, bleef het vaak stil: dat wist men niet precies meer. Dat maakt ook niet uit, want beide partijen weten prima wat er wordt bedoeld. Door veelvuldig gebruik dekken deze afkortingen de lading zelfs veel beter dan de woorden waar ze van zijn afgeleid. Neem ‘periodiek overleg': dat zegt men hier niks, dat kan van alles zijn en overal over gaan. Hier wordt gesproken van een ‘PO' of een 'po'tje', en de toedracht is meteen duidelijk: een po'tje is een kort hoe-gaat-het-nu-gesprekje met je leidinggevende, een PO een gedegen voorbereide inhoudelijke vergadering tussen twee ambtelijke zwaargewichten die een hele directie vertegenwoordigen.
Het mooie is ook dat het gros van het jargon eigenlijk helemaal geen vertaling behoeft en iets heel helder kan vatten. Zo willen mensen hier de zaken graag ‘dichtregelen'. Dat is een stuk eenvoudiger geformuleerd dan ‘met overdreven regelgeving en controle een proces zo strak organiseren dat alle risico's zijn afgedekt, maar waardoor het in de praktijk extreem inflexibel en onhandig wordt'.
Het is helemaal waar: krap een paar maanden later weet ik niet beter meer. Ik gooi achteloos met afkortingen waarvan ik geen idee heb waar ze voor staan maar prima weet wat ze betekenen, en mijn taalgebruik is doorwoekerd met ambtelijk idioom. Zomaar een lunch: ‘Ik ben net bij die Sabine van PCE langs geweest om haar aan te haken en ook een beetje af te tappen hoe zij erin zitten. We gaan nu een gezamenlijke memo bouwen, ik hoef alleen nog haar stokpaardjes erin te vlechten, zij stemt de boel intern af en dan kunnen de dingen als het goed is snel gaan bewegen.' ‘Gast, wat ben jij snel verambtelijkt zeg', aldus een collega met een glimlach. Word ik nou uitgelachen? Shit, daar lijkt het wel op. Even een kunstgreep. ‘Maar ik dacht de héle tijd aan neuken.'
Muziektip: Mark Ronson Ft. Kasabian - LSF
Meer artikelen in de rubriek 'Jeroen Postma'
Reageer, print of deel dit artikel
Reacties op dit artikel:
Ingrid | 9 februari 2012 (10:46)
Zoals Albert Einstein wel zei: "If you can't explain it, you don't understand it well enough". Met andere woorden, pas als je de betekenis kunt uitleggen aan een ander, weet je waar je het over hebt. Aangezien de schrijver de woorden PO en po'tje (waarbij ik helaas toch echt eerst denk aan zo'n ding waar je in urineert) goed kan uitleggen, ga ik ervan uit dat hij dat ook bij andere afkortingen kan.
Maar uitleggen blijft de ultieme test! En door de simpelheid ervan gelijk een zeer bruikbare test :)
Jasper | 11 februari 2012 (0:02)
Jeroen,
Beroepsdeformatie... dat heb en houd je toch overal waar je komt. Vreemd ook dat dit deformatief taalgebruik regelmatig aan wijziging onderhevig is! Adapt or die in je taalgebruik, je blijft er wel scherp van. Binnen mijn huidige bedrijf wordt met veel bombarie werk gemaakt van het gebruik van jargon, maar het is ook voer voor een mooie contradictio-in-terminis:
Sinds een half jaar bestaat het "Begrijpelijke Taal" programma wat bij medewerkers moet leiden tot het gebruik van begrijpelijke taal in het opstellen van communicatie stukken, en werpt de vraag op of de teksten al wel "B2-certified" zijn. Go figure... Wat op mij nog altijd het meest komisch overkomt is het feit dat vooral de Juridische afdeling zich vaak slecht kan vinden in het gebruiken van alledaagse en begrijpelijke woorden. Toch een soort "lingo-bubble" die *pop* zegt als je ineens de algemene voorwaarden bij je product in 2 A4tjes vol begrijpelijke zinnen voor ogen krijgt. Dan is een rechtenstudie in mijn ogen ineens vooral een veredelde vertaalopleiding, en dan ook nog eens mét open boek examens!!
En CRM... Laat dat nu uitgerekend mijn cup-of-tea zijn geworden sinds 2007. Ik leg het je graag allemaal uit bij een goed glas wijn of een ouderwetse "veurletste" (wat binnen een selecte Maastrichtse studentenclub ook een bij jou bekend stuk deformatie moet zijn!) ;-)
Het ga je goed, en blijf schrijven!
|