Zwaar weer in de ict: Tijd om geld te verdienen
19-11-2008
| Reacties: 2
|
 Mail dit artikel
In Nederland valt het nog mee, maar in Amerika zijn ontslagrondes in de technologiesector al dagelijkse kost. Vooral start-ups hebben het zwaar. Maar misschien is dit juist de tijd om een bedrijf te beginnen. 'Het gaat erom wat je doet, niet wanneer je het doet.'
De ontslagteller bij de technologiesite TechCrunch staat als deze woorden worden geschreven op ruim veertigduizend ontslagen bij 108 bedrijven in twee maanden tijd. Nieuwsmedium Cnet publiceert ook een lijst en vermeldt per bedrijf hoeveel procent van het personeel eruit moet. Zo zijn er tien bedrijven die twintig procent of meer van hun staf lozen. Softwarebedrijf Entellium uit Seattle ontslaat 95 van de 100 medewerkers. Het gaat hierbij steeds om Amerikaanse bedrijven.
Ontslagen
De crisis slaat hard toe in de technologiesector. Groot noch klein ontspringt de dans. Dell: 8.900 man en op zoek naar meer. NXP Semiconductors 4.500. Hewlett-Packard 24.600 (tengevolge van de fusie met EDS). Motorola, Xerox en Qimonda (geheugenchips) moeten ieder 3.000 man kwijt. En minutieus noteert TechCrunch tevens drie ontslagen bij Wikia (zoekmachine), drie bij Haute Secure (beveiligingssoftware) en drie bij Smashface (video). Sommige van deze maatregelen worden genomen om bestaande problemen de baas te worden. Dell kampt al jaren met teruglopend marktaandeel en tegenvallende winsten. Ook Yahoo (vijftienhonderd ontslagen, tien procent) doet het al langer slecht. Kleine startende ondernemingen worden door investeerders juist nu geadviseerd het zover niet te laten komen. Je moet ontslaan voordat je problemen hebt, zeggen ze.
Besparen om te overleven
Sequoia Capital, investeerder in onder meer Google, Yahoo, PayPal, YouTube en LinkedIn (gaat personeel inkrimpen met tien procent), gaf begin oktober een presentatie aan de directeuren van de start-ups die de maatschappij begeleidt. De boodschap van dit verhaal was dat hoe dan ook de kosten moesten worden beperkt. Minder mensen, lagere salarissen. Bedrijven die dit snel voor elkaar krijgen, maken kans de crisis te overleven. Wie te lang wacht, tekent zijn eigen doodvonnis. De punch line: 'Get real or go home.'
Ook andere investeerders hameren op besparingen. Ron Conway, die ook heeft deelgenomen in Google en PayPal en nu investeert in sociale sites als Twitter en Digg, heeft een mail rondgestuurd aan 130 bedrijven waarmee hij zich bemoeit. Hij acht deze bedrijven in staat door kostenreducties zichzelf een injectie te geven waarmee ze het drie tot zes maanden extra kunnen uithouden. Bill Gurley van Benchmark Capital, onder andere betrokken bij Zillow (een soort Funda; 35 van de 155 man eruit) verspreidde een stel vuistregels: neem geen nieuw kantoor tot je bovenop elkaar zit; huur pas extra mensen als je het echt niet meer uithoudt, en regel alleen extra servercapaciteit als je site het begeeft.
De deadpool van TechCrunch
Het lijkt een kwestie van tijd voordat de start-ups massaal bezwijken, maar zover is het nog niet. TechCrunch houdt - zonder leedvermaak een 'deadpool' bij en heeft in oktober drie overlijdensberichten uit doen gaan. Een daarvan was voor het Nederlandse Fleck, een bedrijfje dat gebruikers in staat stelt als het ware briefjes op een site te plakken met commentaar dat andere Fleck-gebruikers kunnen lezen. Maar Fleck is niet eens echt dood; het staat alleen te koop, omdat de makers meer zien in een ander project.
Het meeste risico lopen uiteraard bedrijven met veel kosten en weinig inkomsten. Neem Second Life, de virtuele wereld waar miljoenen mensen een account hebben aangemaakt en vervolgens vergeten. Neem Pandora, dat iedere gebruiker gratis een aantal gepersonaliseerde muziekkanalen biedt, maar de muziekindustrie royalty's moet betalen.
Of Ask, de vierde zoekmachine ter wereld. Ask slaat geen gegevens van gebruikers op en heeft de privacy als verkoopargument, maar op de vierde plaats word je op internet niet rijk. En dan Twitter, de dienst waar gebruikers in sms-achtige berichten de wereld kunnen laten weten wat ze aan het doen zijn. Twitter heeft voortdurend technische problemen en geen helder idee hoe er geld verdiend gaat worden. Het bedrijf neemt nog steeds mensen aan; of dat gezien het bovenstaande een goed of een slecht teken is, mag iedereen voor zichzelf uitmaken.
De situatie in Nederland
In Nederland lijkt een ontslaggolf als in de VS nog niet aanstaande. Frans Nauta, lector innovatie aan de hogeschool van Arnhem en Nijmegen: 'NXP heeft net aangekondigd om flink in de R&D in Nederland te snijden. Verder ken ik nog geen verhalen.' Ook Han Gerrits, bijzonder hoogleraar technologie en innovatie aan de Vrije Universiteit, ziet nog geen ontslaggolven. 'Wellicht dat wij wat later reageren. Bovendien blijkt Nederland economisch minder terug te vallen dan de rest van Europa.'
Verder is de Europese technologiesector minder afhankelijk van private investeerders, doordat er ook bijvoorbeeld subsidieprogramma's zijn. Als er in Europa zestien procent minder durfkapitaal beschikbaar is, zoals nu in de VS, zullen de gevolgen minder merkbaar zijn. Ter relativering overigens, met de achteruitgang van zestien procent in 2008 is er in de VS nog altijd meer investeringskapitaal beschikbaar dan in 2006, en nog altijd minder dan in 2001.
Gunstige tijden voor beginnende ondernemers
Ook Paul Graham van de Amerikaanse durfkapitalist Y-Combinator geeft geen dollar meer uit dan nodig. Hij vertelt beginnende ondernemers zelfs te leven als een kakkerlak: overleven op kruimels. Maar toch vindt hij het een gunstige tijd om een bedrijf te beginnen. 'Het gaat erom wat je doet, niet wanneer je het doet.' Graham stelt vast: als investeerders de hand op de knip houden, is er ook minder concurrentie voor de volhouders. Door de recessie moeten bedrijven doen wat ze toch al zouden moeten doen: zo weinig mogelijk uitgeven. Het doek valt pas als het geld op is, en hoe goedkoper je opereert hoe langer dat duurt. En hij noteert droogjes dat bedrijven als Apple en Microsoft ook in economisch moeilijke tijden zijn begonnen.
Het zijn juist gunstige tijden voor beginnende ondernemers, vindt Kevin Maney van het maandblad Wired, die zich tijdens de internetcrisis van na 2000 al heeft verdiept in innovatie in tijden van neergang. Werken bij grote bedrijven is minder lucratief en door ontslagenrondes zelfs riskant. Dat maakt zelf gaan ondernemen, of in dienst gaan bij een start-up, relatief minder risicovol. Door de slechtere omstandigheden is er meer talent op de markt en zijn er minder bedrijven die erom vechten. Goede medewerkers zijn zodoende goedkoper en makkelijker te vinden.
Ook de prijs van kantoorruimte daalt. Als er bedrijven over de kop gaan, zijn er zelfs hele inventarissen voor een prikje over te nemen. Het beste recept voor een start-up in de huidige tijd is een product te brengen dat anderen door de moeilijkheden heen helpt. Een product dat kosten bespaart, of dat omzet binnenhaalt. LinkedIn, de netwerksite voor het zakenleven, profiteert volop van de crisis. Dezer dagen wordt iedere seconde een nieuw lid ingeschreven.
Tekst: Herbert Blankesteijn
Illustratie: Yvonne Kroese
Wellicht ook interessant:
Meer artikelen in de rubriek
'ICT'
Reageer, print of deel dit artikel
Reacties op dit artikel:
Eric | 20 november 2008 (13:12)
Je ziet in deze tijden dat de bedrijven die een verantwoord financieel beleid hebben gevoerd en zich wat terughoudender hebben opgesteld nu een buffer hebben waarmee ze het hoofd boven water kunnen houden.
En dat niet alleen: ze hebben zelfs mogelijkheden om voorzichtig te blijven investeren en zich klaar te maken voor het moment dat er weer gegroeid wordt. Dan onderscheiden de mannen zich van de jongens: sommige ondernemers gaan dan grote sprongen maken terwijl anderen hun wonden nog aan het likken zijn.
Over dat onderwerp is momenteel een interessante discussie gaande op de website www.ondernemenjuistnu.nl.
Pauwl Lunow | 20 november 2008 (13:34)
Het is inderdaad een goede tijd om een bedrijf te beginnen.
Dit geldt voor zowel de mederwerkers-kant als de klanten-kant.
Nieuwe medewerkers zijn in een grotere mate beschikbaar, mits je een beetje financiële zekerheid kan bieden zonder de 'up-side' van een freelance leven totaal overboord te gooien.
Ook aan de klanten-kant is er nu veel aandacht voor innovatieve gedachtes. Daar waar woorden zoals open-source en resource-sharing verboden waren, dringt het besef toch door dat in krappe tijden je wellicht makkelijker iets anders kan proberen.
Terwijl de grotere bedrijven kijken hoe hun gedetacheerde medewerkers weer terugkomen van de klant, is het nu de tijd voor de MKB IT bedrijven (of de enkele dynamische grotere IT-bedrijven die Nederland kent) om grote stappen te maken.
Bij Qhuba merken wij dat het interesseren van mensen om partner te worden enorm aanslaat, zeker gezien wij een concept hebben dat deels zekerheid, deels winstuitkering aanbiedt.
Ook zien wij een toename van interesse bij klanten voor de innovatieve aanpak, dat betekent dat zij - zonder investering - toch vooruitgang in IT kunnen boeken. Projecten stoppen? Nee, doorgaan, maar dan anders.
Hoewel ook wij liever een booming markt zien, is juist nu onze kans het grootst.
Pauwl Lunow
Qhuba
www.qhuba.com
|
