Inspiratie is... voor iedereen anders
Auteur: Kees Versluis
|
11-08-2010
|
 Mail dit artikel
De een haalt zijn inspiratie uit het bestuderen van vrouwen en hun bewegingen. De ander gooit het op theezakjes vouwen met bejaarden. Inspiratie volgens schrijver Hafid Bouazza, creatief Elena Simons, operaregisseur Jetske Mijnssen en chief inspiration officer Hans Ruinemans.
Elena Simons (fotografie Duco de Vries)
Inspiratie is... theezakjes vouwen met bejaarden
Naam: Elena Simons (32)
Is: Creatief leider bij Wonder (bureau dat ‘streken uithaalt voor een betere wereld')
Doet: initiator van het project Burgerbuddy, auteur van Pret met moslims, bedenker van veel andere projecten die uitgebreid de media haalden.
‘Als kind al liep ik over van ideeën. Op mijn achttiende ben ik ze op gaan schrijven in een dik, groot boek. Elke dag een pagina. Ik doe het nog steeds, maar de boekjes zijn steeds kleiner en handzamer geworden. Het duurt ook steeds langer voor ze vol zijn, maar de ideeën zijn wel beter dan vroeger.
Ik verdien mijn geld met inspiratie, met onconventionele ideeën bedenken voor bedrijven en organisaties. Ons creatief bureau Wonder bestaat inmiddels uit acht personen.
Bij een opdracht begin ik vaak op de gebruikelijke manier. In stilte zit ik met een hele stapel kladblaadjes die ik volschrijf met ideeflarden die opkomen. In de tweede fase loop ik opnieuw door al die ideeën heen en zet kringels om de goede. In de volgende slag ga ik ze verder doordenken: sommige ideeën vier minuten, andere een kwartier. Collega's doen hetzelfde; we spreken alles door en vullen elkaar aan. In een paar dagdelen, verspreid over een paar weken, komen we zo meestal tot een goed uitgewerkt idee.
Soms zoeken we een totaal andere context op om aan inspiratie te komen; we willen bijvoorbeeld een keer theezakjes gaan vouwen met bejaarden in Soest. Het zou kunnen dat de bejaarden iets vertellen waar we wat mee kunnen, maar het kan ook dat wij daardoor in een andere stemming komen; verandering maakt iets los in je brein. Om die reden ben ik nu feesthoedjes aan het maken, voor iedere collega een die bij hem past. Die zetten we tijdens het werk op zodat de stemming gewaagder en nonchalanter wordt, we nog meer de gebaande paden van het denken verlaten.
Bij het denken en brainstormen hanteren we een aantal Wonderformules, die helpen op ideeën te komen. Omkering bijvoorbeeld. Omkering van vooroordelen of verhoudingen. Mijn boek Pret met moslims is daar een voorbeeld van, of onze actie waarbij werklozen in Bloemendaal cadeautjes aan de rijken uitdeelden om hen te bedanken voor hun uitkering.'
Hafid Bouazza (fotografie Duco de Vries)
Inspiratie is... naar vrouwen kijken op straat
Naam: Hafid Bouazza (40)
Is: schrijver, vertaler, publicist
Doet: schrijft romans, toneelstukken, essays; vertaalt Arabische poëzie; publiceert regelmatig (islam-kritische) opiniestukken.
‘Inspiratie is de regendruppel die plotseling op je gezicht valt terwijl het mooi weer is. Inspiratie is een ingeving, een moment van inzicht. Een verhaal begint bij mij bij een sensatie, een beeld, een verrassing. Toen ik vastliep met mijn roman Salomon, ben ik naar Portugal gegaan - Amsterdam hing voor mij te veel samen met verbroken relaties en waanzin. Toen ik daar wakker werd, stond er een afgedwaald schaap voor mijn deur. Opeens wist ik wat er in mijn roman ontbrak; dat beeld van dat schaap had ik nodig.
Toch komt zo'n moment van inspiratie niet zo maar uit de lucht vallen. Als ik iets schrijf, ben ik er constant bewust mee bezig. Gedachten krioelen structuurloos door elkaar heen in mijn hoofd. Ik houd van die chaos, het is ook niet erg als verschillende projecten door elkaar heenlopen. Soms vallen sommige van die gedachten ineens op hun plaats: inspiratie. Zo vormen zich in mijn hersenen verschillende foetussen voor nieuwe boeken die langzaam groeien; ik schrijf ze overigens nooit op, ik onthoud het. Mijn brein is een baarmoeder.
Vrouwen zijn voor mij de belangrijkste motor van mijn inspiratie. Ik kijk op straat hoe ze hun haar schikken, hoe ze hun telefoon vasthouden. De melodie van de bewegingen van een vrouw die zich onbespied waant... Hoe vrouwen opkijken, omkijken. Of ik dat bij mannen nóóít heb? Uhhh, nee.
Het schrijven van mijn laatste novelle Spotvogel lukte vooral als mijn huidige vriendin bij me kwam zitten. Die vreugde die ik voelde als ze aanwezig was, maakte me creatief. Ik had dat heel lang niet gehad. Vroeger vond ik het zelfs niet belangrijk dat vriendinnen wisten wat ik deed. Eigenlijk heel erg als je aan je vriendin moet vragen: wil je weggaan, anders kan ik niet schrijven? Dat betekent dat het niet goed zit, denk ik.'
Jetske Mijnssen (fotografie Duco de Vries)
Inspiratie is... lekker associëren tijdens lange autoritten
Naam: Jetske Mijnssen (40)
Is: Operaregisseur
Doet: Regisseerde vele opera's, meest recent Don pasquale van Donizetti in Berlijn.
‘Twee weken geleden was de laatste uitvoering van Don Pasquale in de Komische Oper in Berlijn. Ongeveer twee jaar ben ik ermee bezig geweest. Er zijn operahuizen waar de regisseur nauwelijks mag afwijken van het originele libretto, de gezongen tekst; maar bij de Komische Oper mag veel, alleen de muziek ligt in grote lijnen vast.
Ik begin een nieuwe opdracht door eerst alleen naar de muziek te luisteren zonder het libretto mee te lezen. Liefst heb ik geen flauwe notie waar het over gaat. Ik laat de muziek op me inwerken: wat hoor ik erin. Ik ontdek vaak dingen die niet in het oorspronkelijke libretto staan; dat komt denk ik omdat wij muziek anders interpreteren dan honderdvijftig jaar geleden. Bij Don Pasquale hoorde ik in de muziek van een duet bijvoorbeeld een waanzinnig erotische ondertoon. Om die reden heb ik aan het libretto een extra rode draad toegevoegd, die de personages veel interessanter maakte.
Na die intuïtieve fase waarin ik alleen naar de muziek luister, ga ik samen met de decor- en de kostuumontwerper het libretto onderzoeken. Superleuk en inspirerend, we gaan met zijn drieën een aantal dagen op de hei zitten en leggen al onze associaties op tafel. Iedereen neemt materiaal mee om op ideeën te komen: plaatjes, dvd's, romans... Dat associëren is een kwestie van je hoofd zo wijd mogelijk openzetten, er zit nauwelijks logica in. Voor Don Pasquale, dat een komische opera is, heb ik heel veel Fawlty Towers gekeken.
Als we veel beelden, materiaal en ideeën hebben ga ik weer terug naar de muziek. Langzaam probeer ik verhaalideeën en muziek over elkaar heen te schuiven. Helaas moet ik daarbij veel weggooien dat toch niet blijkt te passen.
In de periode dat ik aan een opera werk, ben ik er eigenlijk permanent bewust en onbewust mee bezig. Onder de douche, tijdens de afwas, tijdens het autorijden. Niets is voor mij zo voedend als een lange autorit. Soms ook word ik midden in de nacht wakker met een idee en stuur ik direct een sms naar de ontwerper.'
Hans Ruinemans (fotografie Duco de Vries)
Inspiratie is... verhalen vertellen
Naam: Hans Ruinemans (55)
Is: ‘Chief inspiration officer' en managing director van Business Tales
Doet: spreker (vertelt verhalen over inspiratie), auteur en maker van bedrijfsfilms
‘Inspiratie is voor mij veel meer dan alleen creativiteit. Inspiratie heeft met motivatie te maken, met flow, met energie. Iets inspireert je als het je raakt, als het tegen je passie aanschurkt, als het je tot nadenken aanzet.
Het zijn vooral mensen die mij inspireren, mensen die dingen hebben meegemaakt, die daardoor gegroeid zijn. Verhalen, boeken en films - ik heb duizenden inspirerende filmfragmenten verzameld - inspireren me sterk; met de natuur als inspiratiebron heb ik persoonlijk minder.
Inspireren is mijn vak; dat doe ik vooral door het vertellen van verhalen bij bedrijven en universiteiten. Inspirerende verhalen zetten aan tot nadenken, over wie we zijn, wat we doen, wat we willen. Verhalen leren ons om een beter mens te zijn, om een hoger bewustzijnsniveau te bereiken. Inspirerende verhalen kunnen overigens heel kort zijn. Neem het volgende: een zoontje kruipt 's avonds uit zijn bed en huilt bij zijn moeder uit over spoken onder zijn bed. Antwoordt moeder: "Keesje, zeg maar tegen die spoken dat ze niet bang voor je hoeven te zijn."
Twintig jaar geleden moest je in het Nederlands bedrijfsleven met een lantaarntje zoeken naar bestuurders die waren geïnteresseerd in zaken als inspiratie. Tegenwoordig staan steeds meer managers en ondernemers ervoor open, zoals ik merkte in de interviews met beleidsmakers voor mijn recente boek Slangenbezweerders. Een mooi voorbeeld is ook de mastermindgroep waarmee ik begonnen ben: om de paar weken met een groep van vijf, zes ceo's een avond elkaar vertellen over moeilijke perioden in ons leven.
Aan Nederlandse universiteiten, waar ik veel voor spreek, ontwaar ik die interesse minder. Aziatische studenten hangen aan mijn lippen, ze zijn zo eager om te leren. Maar aan Nederlandse universiteiten ervaar ik een cultuur van zelfgenoegzaamheid, onverschilligheid en egocentrisme. Een sfeer van boeiuh en whatever. Jongens, schrijf ten minste op hoe het boek heet dat ik noem, denk ik soms. Ik heb de hoop dat sociale media op allerlei manieren die cultuur onder jongeren van zelfgenoegzaamheid kunnen doorbreken. Maar het kan twee kanten op: nog meer borstklopperij kan ook.'
De komende twee weken besteedt intermediair in verschillende artikelen aandacht aan het thema inspiratie.
Wellicht ook interessant:
Meer artikelen in de rubriek
'Competenties en vaardigheden'
Reageer, print of deel dit artikel
|
