Multicultureel leidinggeven: Fatima moet weg

Ik vind dat er erg oppervlakkig naar de situatie is gekeken.
Het is een feit dat de Nederlandse mannen heel veel moeite hebben met het moeten werken onder het vrouwelijke leidinggevende laat staan een jonge succesvolle dame met een Marokkaanse afkomst.
Ook jammer voor het bedrijf - iemand met een enorme toegevoegde waarde voor het bedrijf laten gaan die zich in de jaren heen heeft bewezen en in plaats daarvan een mannetje aannemen die in eerste instantie een kostenpost voor een coach heeft veroorzaakt (laat me raden: Na het tekenen van een vastcontract?) .
Buiten dat in het Multicultureel samenwerken wordt in mijn beleving geen hoofddoekjesbrigade gevormd.

Interessant voorbeeld maar waar ik nu dan zo benieuwd naar ben hoe het is vergaan met de financiële afdeling na Fatima's vertrek. In het begin van het artikel werd de mededeling gedaan dat de afdeling jarenlang als ‘probleemgebied' had gegolden, maar met Fatima aan het roer als een zonnetje liep. En dat dat zich vertaalde in een flinke verbetering van de financiële positie.

Uiteindelijk wordt je afgerekend op het resultaat, zeker in het bedrijfsleven. In het geval Daan's standpunt geen negatieve invloed zou hebben op het functioneren van die afdeling is er niets aan de hand maar uit zich dit weer in een ‘probleemgebied' dan wordt Daan volgens mij wel hierop afgerekend en kan hij wellicht zelfs zijn positie verliezen.

Goed sociaal en maatschappelijk streven hoor, multicultureel samenwerken zonder onderscheid van sexen maar in de praktijk zal dit niet altijd positief uitpakken.

Dom om een man vanwege integratie op een goedlopende afdeling te willen plaatsen. Dom om Fatima weg te sturen. Waarschijnlijk was Johan heel dom door zijn kont tegen de krib aan te gooien. Nog dommer was het om niet te zoeken naar een man, die wel op de afdeling en onder Fatima's leiding paste. Zonde van alle weggegooide tijd=geld en energie. Wat was ook alweer het doel van die totale afdeling in het bedrijf? Credit control. Een goede aanname voorbereiding is het halve werk en wordt zeker in resultaat dubbel en dwars uitbetaald.

Hij paste dus duidelijk niet in het team. Dat hij problemen had met haar manier van leidinggeven, lijkt me geen reden om haar te ontslaan. Lijkt me vooral duidelijk omdat de anderen haar op handen dragen. Wanneer je als vrouw bij een mannelijke leidinggevende een baan hebt geaccepteerd, waarbij het toch uiteindelijk niet blijkt te klikken, gaat de man toch ook niet weg? Bij geen man/vrouw gedoe zou dat dan ook vanzelfsprekend moetenm zijn.

Ik vind het best een lastige situatie. Daan heeft uiteindelijk gekozen voor het principe "we zijn in Nederland". Eigenlijk best knap als je die stelregel zet boven je zorg om centjes (want dat is uiteindelijk waar het om gaat: goedlopend is commercieel belang en dus een centjeskwestie). Menigeen had inderdaad gekozen voor het commerciële belang. En volgens mij kom je dan in een heel grijs gebied cq op een hellend vlak. Misschien is Fatima een goede manager, maar dan alleen onder de voorwaarde dat alles binnen haar culturele opvattingen past. En haar cultuur is blijkbaar niet de Nederlandse.
Goed gedaan Daan!

Ik ben erg verbaasd over het advies te zorgen dat er alleen voruwen in het team zitten. Omdat het niet klikt met één man, kan er dus geen enkele man op die afdeling werken? Wat een kortzichtigheid! En ja: misschien had Fatima wel een paar coachinggesprekken oid nodig, maar dit is echt te kort door de bocht.

Ik verbaas me over het advies van de coach: "zorg dat er alleen vrouwen in het team zitten". Dat is heel kortzichtig en enkel symptoombestrijding.

Fatima beperkt door haar persoonlijke opstelling de kansen om de best mogelijke man/vrouw aan te nemen. Zij is dus inderdaad dictatoriaal. Dat ze haar functie inhoudelijk goed doet (deed) is één, maar dat het op basis van persoonlijke trekjes is die bij dié andere 4 dames toevallig goed vallen is zelfs een slechte zaak.

Daan heeft goed door het symptoom heen gekeken en ballen getoond!

Op lange termijn was er onvermijdelijk een probleem te verwachten. Nu met een man, de volgende keer met iemand anders (man of vrouw) los van sekse of cultuur. M.i. heeft het hele verhaal in de kern NIETS met hoofddoekjes te maken.

Hoe graag we het ook willen ontkennen. Man-vrouw gedoe is heel gebruikelijk binnen Nederland. Dit gehele vraagstuk is een heel realistische situatie. Hoofddoekjes of geen hoofddoekjes.
Zelf geef ik al vele jaren aan mannen en vrouwen (in omgevingen waar 25% vrouwen veel is) en heb enigszins de voorkeur voor de eerste. Mannen zijn eenvoudiger te sturen dan vrouwen als je weet hoe. Dat Fatima zo succesvol was: thumbs up! Wie laat een goede manager gaan vanwege een persoon die zij niet kon sturen. Wie zegt dat ze geen 'mannen' kon sturen? Een situatie? Weinig overtuigend om een dergelijk drastische maatregel te nemen.

Ik ben het helemaal eens dat het hele verhaal in de kern NIETS met hoofddoekjes te maken, noch met enige andere kultuur dan de Nederlandse.

Ik werk in de Verenigde Arabische Emiraten, mogelijk een van de meest multiculturele gemeenschappen ter wereld, waar Hindu's uit India, Moslims uit Pakistan, Christenen uit Jordanie, en Moslims uit de Arabische Golf staten en Iran in hetzelfde kantoor werken, met vrouwen als managers van mannen. Legio gevallen als Fatima hier, en dat gaat prima.

Ook in Jordanie, Syria, Libanon, Iran, Kuwait, bestaan talloze voorbeelden van vrouwelijke managers. Zelfs in Saudi Arabie, een van de meest traditionele en puriteinse moslim gemeenschappen ter wereld (gezien hun voorbeeld functie als beschermers van de heilige steden Mekka en Medina), werken inmiddels vrouwen en mannen steeds meer samen in dezelfde kantoren.

De wereld is in beweging, en ik voel steeds meer dat het de Nederlandse samenleving is die krampachtig omgaat met dit fenomeen "hoofddoekjes", op basis van bepaalde veronderstellingen die in de internationale gemeenschap allang achterhaald zijn.

Wat een goede en evenwichtige bijdrage van Robbert.

Wat jammer! De coach en de organisatie vertonen m.i. een blinde vlek! Als het geen man/vrouw gedoe moet worden dan klopt het advies, alleen vrouwen op de afdeling, niet. En ik ga er even van uit dat de diagnose klopt, dus dat Fatima moeite heeft met leidinggeven aan mannen, maar uit het verhaal blijkt niet dat Fatima niet bereid was om aan een oplossing te werken zodat zij dit wel zou kunnen. Door coaching, training of wat dan ook. En uit het verhaal blijkt ook niet dat de organisatie een dergelijk traject zelfs maar heeft overwogen. Verkrampte reactie van de coach en de organisatie, blinde vlek dus...

Ik heb zelf onder leiding van een vrouw van Nederlandse afkomst gewerkt en dat verliep precies hetzelfde. Leidinggeven aan "mede-vrouwen" ging prima, aan mannen, laten we zeggen, wat minder soepel. Ze had duidelijk geen idee hoe mannen in elkaar steken en de kwalificatie "behandelen als een klein kind" komt me heel bekend voor. Conclusie: het hoeft niets met culturele afkomst te maken te hebben, maar alles met tekort schietende capaciteiten. Als je leiding gaat geven, moet je je domweg aan situaties kunnen passen en binnen zekere grenzen met "iedereen" kunnen samenwerken en meebewegen. Niet alleen als het zonnetje schijnt met wind achter en alleen aan mensen waar je 't nu eenmaal altijd goed mee kunt vinden

Het lijkt mij wat makkelijk om dit als een cultureel of een man-vrouw probleem neer te zetten.
Wij hebben hier prima vrouwelijke leidinggevenden in dienst die het met beiderlei kunne goed kunnen vinden. En een tijd terug had ik twee vrouwelijke managers die ronduit dramatisch waren voor zowel de vrouwen als de mannen op de afdeling. Zulke mannelijke managers hebben we trouwens ook wel gehad. Ik vind het voorbeeld een mooie gemiste kans door het gedrag van individuen direct te generaliseren naar algemene vooroordelen. Onbegrijpelijk trouwens dat een gesprek tussen Fatima en Johan niet heeft plaatsgehad, en ook vraag ik me af: misschien was die Johan inderdaad wel een vent van niks? De conclusie dat Fatima geen leiding aan mannen kan/wil geven is zo wel erg makkelijk getrokken, en ik denk dan ook dat de betreffende baas het misschien een mooie manier vond om zijn vooroordeel (vrouwen met hoofddoekjes zijn niet aangepast en zeker niet volwaardig als manager) te kunnen rationaliseren. We zijn hier inderdaad in Nederland, maar dan hoef je anderen nog niet buiten te sluiten (al lijkt dat wel erg Hollands te worden).

Helemaal eens met Robbert. 'De zinsnede 'We zijn hier in Nederland'', duidt al aan dat men er hier te lande kennelijk nog steeds a priori vanuit gaat dat een vrouwelijke manager met de Nederlandse nationaliteit maar van Marokkaanse origine niet conform de Nederlandse normen zou kunnen of willen handelen. Het had het bedrijf overigens gesierd ten minste nader te onderzoeken waarom de samenwerking tussen Daan en Fatima niet goed verliep. Dit is kennelijk nagelaten en daardoor ontstaat bij mij de indruk dat zowel het bedrijf als de auteur van dit artikelen vooroordelen koesteren tegen mensen van bepaalde komaf. Ondanks dat velen daaronder - zoals Fatima - zeer succesvol zijn.

Wat ik goed vindt, is dat het onderwerp naar voren wordt gebracht, aangezien ik denk dat er nog bakken met vooroordelen tussen de oren van veel mensen zitten.
Wat ik jammer vindt, is dat dit artikel in mijn beleving kortzichtig is en daarmee gespeend is van alle nuanceringen die bij MENSEN horen, ongeacht ras, religie of kleding.

Ik struikelde al met de zin in het begin "Niet slecht voor een Marokkaanse dame van 28".
Beste Michel, realiseer je je hoeveel hier achter zit ? Dit is al een vooroordeel van jewelste, gezien het suggereert dat dit iets bijzonders is voor een Marokaanse. Als het een blanke dame was geweest had je het dan ook zo verwoord : "niet slecht voor een blanke dame van 28." of als ze blond was geweest : "niet slecht voor een blonde dame" ?

Dan gaat het verder :
"t Is gewoon een vent van niks', was haar korte antwoord. Waardoor ze ongewild mijn vermoeden bevestigde"
Beste Michel, werd je door een dergelijk antwoord niet geprikkeld om dóór te vragen ? Worden je vermoedens zó gemakkelijk bevestigd ?

Het is net alsof je de tips die onderaan het artikel staan, compleet omgedraaid hebt toegepast. Heb je je verdiept in de finesses van de andere cultuur ? Zo ja, wat heeft jou dat aan inzichten opgeleverd ? (dát lijkt mij persoonlijk namelijk interessant om erbij te zien staan)
"Maak de verschillen bespreekbaar, zo kweek je respect voor elkaar". Wat voor verschillen heb je geconstateerd in (arbeids?)cultuur ?

Verder denk ik dat de meeste mensen hun beperkingen hebben in een geslaagde omgang met de medemens. Bepaalde karakters zijn geneigd om te botsen. Hoewel deze botsingen in essentie juist leermomenten zijn.
Helaas denken we het vaak te druk te hebben om naar onszelf te kijken, wat deze leermomenten ons aan inzicht bieden. Dus bij een mismatch delft de laagste in rang vaak het onderspit, omdat we niet bereid zijn om nu écht eens kijken waar die mismatch vandaan komt en wellicht kunnen beide kanten van zichzelf leren.
De Johan in het artikel is *wellicht* wat onzeker om als enige man onder een vrouw te werken met alleen maar vrouwelijke collega's. Die angst wordt vaak vervormd in een overgevoeligheid voor authoriteit.
De Fatima in het artikel is *wellicht* wat geïntimideerd door de man omdat het een haan tussen de kippen is (spreekwoordelijk uiteraard). Die angst wordt vervormd in een krampachtig vasthouden aan de bestaande stijl van leidinggeven, wat ze wil haar team en haar succes beschermen. Verandering wordt vaak als eng ervaren.

Ik ben wel erg benieuwd wat Michel Emmerik (de auteur van het artikel) vindt van de feedback die hier zoal gegeven wordt.

Beste Paul,
Je vraagt om een reactie. Bij deze.
Eerst over je ongemak bij de zin: 'niet slecht voor een Marokkaanse van 28'. Je wijst me erop dat hieruit een vooroordeel blijkt. Ik geloof dat je daar gelijk in hebt. Dat is juist wat multi-culti zo spannend maakt. Deze zin kwam vloeiend uit mijn vingers en ik was me niet bewust van de diepere overtuiging die erachter schuil gaat. Mooi!

Vervolgens vraag je je af waarom ik niet doorvroeg op Fatima's reactie: 'het is gewoon een vent van niks.' Tuurlijk heb ik dat wel gedaan. Ik heb meerdere gesprekken met Fatima gehad, verspreid over meerdere weken. Telkens als het over mannen in het algemeen, en Johan in het bijzonder ging, sloeg ze dicht en werd ze kortaf. Dat probeerde ik in het korte zinnetje over te brengen.

Als laatste heb je het over botsingen die onze beperkingen tonen en tegelijk leermomenten zijn. Ja. Daar ben ik het helemaal mee eens. Sterker nog, dat is eigenlijk waar dit artikel over gaat. Botsen en daardoor leren.

Waarschijnlijk zal de auteur van dit artikel in zijn handen klappen van alle reakties op zijn simpele provocatie. Hap, hap, hap, net zoals naar de Oer-Hollandse peperkoek !

Merkwaardig dat veel reageerders het onvermogen, of de onwil, van een vrouw om met mannen te werken door de vingers willen zien en dit proberen goed te praten met een beroep op multi-culturele gevoeligheden.

Bedrijven die discriminatie accepteren zijn fout. Ook als de discriminerende man/vrouw zelf tot een minderheid behoort. Het is fout vanuit priniciele overwegingen, en bovendien fout vanuit commercieel/juridisch oogpunt. Want als iemand carrierekansen, of nog verder terug naar de basis: gelijke behandeling ontzegd wordt, dan stelt het bedrijf zich bloot aan de juridische gevolgen.

Niemand zit te wachten op een verongelijkte, gediscrimineerde werknemer die naar de rechter stapt omdat zijn baas weigert fatsoenlijk samen te werken met het personeel op basis van het geslacht van dat personeel, of die baas nu Fatima, Henk, George of Abdul heet. Geschillen kosten geld en, als discriminatie de onderliggende factor was, wordt het een dure kwestie voor de foute werkgever, die een claim voor inkomstenderving, loopbaanschade en proceskosten voor zijn kiezen krijgt. Los van de reputatieschade en de wetenschap dat de werkgever bewust een goedbedoelend personeelslid heeft benadeeld.

Laat ons de premisse van dit artikel voor waar aannemen en dat is, dat deze manager niet met mannen kan samenwerken. Dat wordt in de meeste reacties hierboven bestreden, met "Onze vrouwelijke manager kan wel met mannen samenwerken" of "buitenlanders kunnen wel met mannen samenwerken". Dat doet hier niet ter zake: *deze* specifieke manager kan niet met mannen samenwerken en er is ook geen verbetering mogelijk. Dan zijn er inderdaad 2 mogelijkheden: of zij eruit, of hij eruit. Aangezien de manager hier incompetent is en niet de werknemer, moet de manager er dus uit.

Ik sluit me volledig aan bij de eerste zin van Bert.